“Các vị thúc bá khoan hãy vội hô đá/nh hô ch/ém, ở đây còn một thứ, các vị hãy xem qua.”

Những tờ giấy trong sọt chính là những ghi chép tôi tích góp suốt ba năm rưỡi. Tôi dùng dây buộc phân loại để tiện sắp xếp.

Cuộn đầu tiên chính là “Bảng thống kê số lần Trang Tự bế con trai Thôi Cẩm trong hai năm qua”, dày đặc hai sọt lớn, thời gian chính x/ác đến từng canh giờ. Còn có “Chi tiết các khoản bạc Trang Tự chi cho khách viện trong hai năm qua” và “Danh sách các hành vi quan tâm của Trang Tự dành cho đích tử Trang Lâm”.

Loại thứ nhất dày đến ba sọt lớn, loại thứ hai chỉ vỏn vẹn vài tờ giấy, trên đó mỗi tờ chỉ lác đác vài chữ. Dưới cùng là dòng chú thích nhỏ: “Các dữ liệu trên đã được đối chiếu chéo bởi đầu bếp, người gác cổng, Thúy Vân và nha hoàn khách viện của nhà họ Trang, không sai sót.”

Cả sảnh đường im phăng phắc. Lão thúc tổ nhận lấy xấp giấy lật xem một trang, da mặt co gi/ật. Lục thúc công ghé sát vào xem trang thứ hai, miệng há hốc hồi lâu không khép lại được. Vị đường bá phụ ở tam phòng – người lúc nãy hét to nhất – lật đến trang thứ ba, nhìn chằm chằm vào khoảng trắng đó suốt mười mấy hơi thở, rồi thở dài nặng nề, đặt tờ giấy xuống.

Không còn ai nói gì nữa.

Đại tẩu lại lấy từ trong tay áo ra món thứ ba: Nghiên mực Đoan Khê mà Trang Chu khi còn sống thích nhất, đặt cạnh gia phả, rồi đẩy tôi lên trước nửa bước.

“Các vị thúc bá, chuyện của Trang Tự lát nữa chúng ta bàn sau. Trước mắt có một việc quan trọng hơn. Chi này của Hành Chi không thể cứ thế mà tuyệt hậu. Lâm ca nhi nay thừa kế cho Hành Chi làm con trai, là chuyện đinh đóng cột. Nhưng các vị thử nghĩ xem, một đứa trẻ mới ba tuổi rưỡi, mẹ ruột không ở bên chăm sóc, trưởng phòng lại toàn đàn ông đang làm quan trong triều, ai sẽ dạy nó đọc sách, ai sẽ đắp chăn cho nó vào ban đêm?”

Các vị tộc lão nhìn nhau.

Đại tẩu đổi giọng, tốc độ nói nhanh hơn nửa nhịp: “Thôi thị nay đã là thân tự do. Đã hòa ly với Trang Tự, trên tờ đoạn tuyệt qu/an h/ệ viết giấy trắng mực đen ‘từ nay không còn liên quan’, cô ấy không còn là người của Trang Tự nữa. Nhưng cô ấy vẫn là mẹ ruột của Lâm ca nhi. Các vị thúc bá nói một câu công đạo xem, khắp kinh thành này tìm đâu ra người nào thích hợp hơn mẹ ruột để dạy dỗ mầm non duy nhất của chi Hành Chi?”

Lão thúc tổ vuốt râu không nói, lông mày nhíu ch/ặt lại.

Lục thúc công dò hỏi: “Vậy ý của cháu là...”

Đại tẩu vỗ tay cái bộp, cười híp mắt: “Đã ghi tên Lâm ca nhi vào danh nghĩa của Hành Chi rồi, thì chi bằng ghi tên Thôi thị vào luôn. Từ nay về sau, cô ấy không phải là vợ của Trang Tự, cô ấy là quả phụ của Hành Chi. Giữ hương hỏa cho Hành Chi, nuôi con cho Hành Chi, thay Hành Chi trông coi gia sản này. Vẹn cả đôi đường!”

Cả sảnh đường lại bùng n/ổ. Lần này còn ồn ào hơn lúc nãy.

Cây gậy của lão thúc tổ đ/ập xuống đất cồm cộp: “Hồ đồ! Đời nào có chuyện phụ nữ bằng xươ/ng bằng th!t lại gả cho một người đã ch*t!”

Lục thúc công cũng lắc đầu: “Không thỏa, không thỏa, truyền ra ngoài người ta cười cho...”

Đại tẩu không đổi sắc mặt: “Thúc công, cháu chỉ hỏi ba điều.”

“Chi của Hành Chi tuyệt hậu, các vị ngủ nửa đêm có ngon giấc không?”

Cây gậy của lão thúc tổ khựng lại.

Đại tẩu nói tiếp: “Tên s/úc si/nh Trang Tự lòng dạ sắt đ/á bạc bẽo kia, vứt bỏ cả vợ lẫn con, nay Thôi thị là người tự do. Cô ấy không gả cho Hành Chi, chẳng lẽ để cô ấy mang Lâm ca nhi tái giá với người họ khác? Vậy gia sản của chi Hành Chi này, là theo con đi hay ở lại? Ở lại thì ai quản? Để con theo mẹ đi, thì việc thừa kế này còn có ý nghĩa gì?”

Sắc mặt các tộc lão thay đổi, bắt đầu tính toán cái lợi cái hại.

Đại tẩu tiếp tục: “Thứ ba, Thôi thị gả vào nhà họ Trang năm năm, đã giao thiệp với các vị thúc bá năm năm, cô ấy là người thế nào, các vị trong lòng không rõ sao?”

Không ai đáp lời.

Đại tẩu cười một tiếng, đẩy nghiên mực Đoan Khê của Trang Chu về phía trước: “Cháu thay Hành Chi nói một câu công đạo. Nếu cậu ấy còn sống, chắc cũng sẽ nói, người vợ này tốt hơn kẻ tòng huynh kia vạn lần.”

Cả sảnh đường lại im lặng. Lão thúc tổ nhìn xấp ghi chép kia, rồi lại nhìn tôi đang đứng sau lưng đại tẩu.

Tôi vẫn không nói lời nào, chỉ cúi mắt, lặng lẽ nắm ch/ặt tay Lâm Lâm.

Ông ấy lại nhìn vào “vị trí vợ” còn trống dưới tên Trang Chu trong gia phả.

Một lúc lâu sau, ông ấy ho một tiếng: “Cái đó... ghi vào cũng được, nhưng với bên ngoài, phải nói là vọng môn thủ tiết, không được để người ta nói nhà họ Trang ta bắt người sống kết hôn với người ch*t...”

Lục thúc công vội phụ họa: “Đúng đúng đúng, bên ngoài cứ nói là Thôi thị cảm niệm Hành Chi mất sớm, tự nguyện thủ tiết vì cậu ấy, nuôi dạy con thừa kế, tộc ta cảm niệm đức hạnh của cô ấy nên mới ghi tên vào. Như vậy vừa giữ được danh tiết, lại vừa...”

Lại vừa gì ông ấy không tiện nói ra.

Tôi thầm bổ sung trong lòng: Vừa giữ được ruộng vườn cửa tiệm của chi Hành Chi không cho người ngoài chia chác, lại vừa đỡ tốn công tộc tìm người quản lý sổ sách, cả mặt mũi lẫn lợi ích đều vẹn toàn.

Đại tẩu nhanh chóng tiếp lời: “Thúc công nói chí phải! Ý kiến này thật cao minh! Cứ theo cách nói này mà làm!”

Các vị tộc lão trong sảnh nhìn nhau, con ngươi đảo liên hồi, cuối cùng đồng loạt gật đầu.