"Diệp lão gia nhìn thấy ta, nói ta trông giống cô con gái đã mất sớm của ông, nên bỏ tiền chuộc thân cho ta, nhận ta làm nghĩa nữ, đặt tên là Diệp Trác Như."

"Thời đó, Diệp gia còn một người con trai, tên là Diệp Trục Phong. Chàng lớn hơn ta ba tuổi."

"Chàng rất ngốc, học sách cũng chậm. Thứ ta chỉ cần xem qua một lần là thuộc, chàng phải học mất nửa ngày."

Ta không nhịn được mà mỉm cười. Mẹ cũng cười theo.

"Ta khi đó cứ hay cười chàng. Chàng cũng không gi/ận, chỉ nhìn ta thôi."

"Sau đó, chàng đỗ Tú tài."

Giọng mẹ nhẹ đi.

"Lúc ấy, ta hỏi Diệp lão gia, nếu nữ tử cũng có thể đi thi, liệu ta có đỗ được một nữ Tú tài hay không."

"Diệp lão gia nói thế nào?"

"Ông ấy nói, làm gì có nữ Tú tài nào."

Mẹ cười một tiếng:

"Còn bảo ta nữ công tốt, gả cho một Tú tài cũng như nhau cả thôi."

Ta chợt hiểu ra điều gì đó.

"Sau đó, ta mang th/ai con."

Toàn thân ta run lên.

"Nhưng Diệp lão gia không đồng ý. Ông nói nam tử phải lập nghiệp trước, mới thành gia sau."

"Dần dần, bụng ta ngày càng lớn, Diệp lão gia m/ắng ta làm chuyện ô uế phong hóa, ta tức gi/ận không chịu nổi, liền dọn ra khỏi Diệp gia. Cha con thỉnh thoảng đến thăm ta, nhưng luôn nói, đợi thêm chút nữa, đợi chàng đỗ công danh sẽ đón ta về."

Ta hỏi khẽ:

"Sau đó chàng có đỗ không?"

Mẹ lắc đầu.

"Không. Cha con cả đời cũng không đỗ đạt gì. Cuối cùng, kiệt sức mà ch** ngay tại trường thi."

Trong phòng im lặng trở lại, ta im lặng hồi lâu, ngước nhìn lên thở dài:

"Mẹ không cần nói những chuyện này với con."

Mẹ vẫn nằm trên giường, tự mình nói tiếp:

"Cha con mười ba tuổi đã biết đọc sách, còn mẹ con mười ba tuổi, đã phải học cách lấy lòng đàn ông. Con tưởng mẹ muốn sống cảnh tiểu tiện không tự chủ thế này sao? Mẹ không cam tâm. Khoa cử khó đến thế sao? Nếu mẹ là nam tử..."

"Đừng nói nữa!"

Ta vội xoay người, lòng tự trọng quá cao khiến ta không muốn rơi lệ trước mặt mẹ. Ta trốn khỏi phòng mẹ, lưng tựa vào cánh cửa đổ nát, dòng lệ tràn đầy hốc mắt cuối cùng cũng vỡ đê. Cơ thể run lên không kiểm soát, trong đêm tối mịt mùng, ta lấy tay bịt miệng phát ra tiếng nấc nghẹn ngào.

Đèn trong phòng đệ đệ bỗng chớp tắt. Nó vẫn đang miệt mài đọc sách. Sợ làm phiền nó, ta vội lau nước mắt rời đi.

Nhưng ta chẳng còn nơi nào để đi. Trong nhà chỉ có đệ đệ là có phòng riêng, ta và mẹ dùng chung một phòng. Ta đành hoảng lo/ạn chạy vào màn đêm lạnh lẽo, ngồi xổm cuộn tròn cơ thể, nhìn chằm chằm vào bầu trời đen ngòm.

Ta vốn tưởng có thể mặc sức khóc than ở nơi không người, ai ngờ sự mệt mỏi nặng nề ập đến, nước mắt khô cạn trên má. Hóa ra, sự mệt mỏi dưới áp lực cuộc sống có thể lấn át mọi nỗi uất ức không cam lòng, ta thậm chí chẳng còn thời gian để oán trách ông trời.

Lúc này ta chỉ muốn ngủ thiếp đi.

Sau đó, ta cầm kim chỉ của mẹ, làm nữ công để phụ giúp gia đình. Dưới áp lực cuộc sống, tay nghề của ta dần tiến bộ. Mỗi ngày b/án hàng ki/ếm được tiền liền đi bốc th/uốc, bốc th/uốc xong lại vội vã chạy về nhà, chăm sóc người mẹ liệt giường, nấu cơm cho đệ đệ đang ôn thi.

Ta một mình bôn ba trong thành Trường An, mỗi khi gặp phải sự s/ỉ nh/ục, kh/inh miệt và trêu chọc, ta lại tự mọc ra lớp vỏ cứng cáp và những cái gai nhọn hoắt. Ta ngày càng giống mẹ.

Những lúc hiếm hoi được thở dốc, ta cũng sẽ mở bộ sách Lâm Khải Nam tặng ra, nội dung thâm sâu khô khan trong đó khiến ta càng thêm buồn ngủ. Những lời thánh nhân nói, đối với bách tính nghèo khổ chúng ta mà nói, quả thực là trăm thứ vô dụng.

Cứ như vậy trôi qua năm năm, Diệp Thu Nhạc cuối cùng cũng đỗ Thám hoa, mẹ cũng đi rồi.

Diệp Thu Nhạc gào khóc trước công đường:

"Mẹ đã liệt nửa người không thể đi lại, làm sao có thể tự tr/eo c/ổ?"

"Đúng vậy, bà Diệp thấy con trai đỗ đạt, sắp được hưởng phúc, chỉ có vui mừng khôn xiết, chắc chắn là có kẻ h/ãm h/ại!"

Đám đông nhao nhao phụ họa.

Ta đứng bên cạnh Diệp Thu Nhạc, nghiêng đầu nhìn người đệ đệ này. Nó mặc bộ quan phục mới tinh, nhưng lễ nghi mất sạch, không hề kiềm chế mà khóc lóc thảm thiết trên công đường. Ngay khi nhận được tin mẹ ch**, nó còn chưa kịp nói với ta một câu, đã vội vàng báo quan.

Khi Pháp tào tham quân đang khó xử, ta bình tĩnh lên tiếng:

"Mẹ là tự tr/eo c/ổ."

Diệp Thu Nhạc nhìn ta bằng đôi mắt đẫm lệ đầy bối rối:

"Chị, sao chị lại... biết."

"Vì là chị đưa dải lụa đỏ cho bà ấy. Chị đã tháo dải lụa đỏ em treo trên cửa ra, đưa cho bà ấy."

Công đường xôn xao, mắt Diệp Thu Nhạc đỏ ngầu, xoay người túm ch/ặt lấy cổ áo ta:

"Chị, chị đi/ên rồi à? Đó là mẹ đấy!"

Ta không thèm để ý đến nó, mặt vô cảm, mặc cho nó đi/ên cuồ/ng lay mạnh cơ thể ta.

Pháp tào tham quân hỏi:

"Cô chỉ đưa dải lụa thôi sao, thế Diệp Trác Như đã tự tr/eo c/ổ như thế nào?"

Ta thở dài, rồi bình thản nói:

"Mẹ cầm dải lụa, thắt vào cổ mình, muốn siết ch/ặt nhưng không đủ sức, bà ấy nhìn chị. Chị nói với bà ấy, mẹ ơi, nếu khó chịu quá, con có thể giúp mẹ. Mẹ gật đầu. Thế là chị vắt dải lụa lên xà nhà, ôm lấy mẹ rồi treo bà ấy lên. Chị nói, mẹ ơi, kết thúc rồi. Mẹ cũng nói, ừ, kết thúc rồi. Chị buông tay ra."

Ta kể lại tất cả những điều này mà không hề có chút cảm xúc nào, giống như đang kể chuyện của người khác vậy. Ngay cả khi ta muốn đ/au đớn đến cuồ/ng lo/ạn, thì cũng đã lỡ mất thời điểm thích hợp nhất rồi.

Cuộc đời của ta và mẹ đã cùng héo tàn từ năm năm trước, ngay cái ngày bà bị nh/ục nh/ã và trọng thương ấy.