Mẹ chồng nhận lấy chén trà, không nói không được phép khóc, chỉ dùng lòng bàn tay khẽ ấn nhẹ lên đỉnh đầu hắn.

Bà nói: "Hành Chu, ta không phải là không cần cái nhà này nữa. Sau này đến dịp lễ tết, ta vẫn sẽ trở về làm phiền con như thường lệ."

Bùi Hành Chu nghẹn ngào: "Nếu người không về, con sẽ dắt Quy Nhạn đến tận cửa nhà họ Hàn ăn cho nhà họ Hàn nghèo đi mới thôi."

Hàn Tri Xuyên đứng ngoài cửa nghe thấy, cười bảo từ hôm nay trở đi ông phải tích góp thêm mấy bao gạo nữa.

Mọi người đều cười, nỗi buồn ly biệt trong phòng mới tan đi đôi chút.

Trước cửa thư viện mới chỉ đậu một chiếc xe ngựa màn xanh, lược bỏ nghi trượng, rèm màn cũng mở rộng cho thoáng gió.

Hàn Tri Xuyên bước đến dưới bậc thềm, vươn tay ra nhưng không hối thúc bà.

Ông hỏi: "Cần ta đỡ nàng không?"

Mẹ chồng cúi đầu nhìn vạt váy: "Cần. bậc thang này hơi cao."

Ông liền đỡ lấy cánh tay bà một cách vững chãi, đợi bà đứng vững mới buông ra.

Trên bàn tiệc, Hàn Tri Xuyên không tuyên bố sẽ bù đắp cho bà những năm tháng đã mất.

Mẹ chồng cũng không coi ông là vị c/ứu tinh đến muộn hơn hai mươi năm.

Họ chỉ trước mặt thân bằng quyến thuộc, cùng nhau ký tên vào bản thỏa thuận ghi đầy những điều khoản thực tế.

Mẫu thân ta, Tô Tĩnh Hành, nhìn mà ngưỡng m/ộ, nhỏ giọng nói với phụ thân: "Ông xem, người ta đến tuổi này rồi, vẫn còn có thể chọn lại một lần nữa."

Phụ thân Vương Trấn Xuyên nắm lấy tay bà: "Nếu có ngày nào đó bà cũng muốn đổi con đường khác, hãy nói trước với tôi, tôi sẽ học theo."

Mẫu thân m/ắng yêu ông một câu, nhưng nước mắt đã rơi xuống.

Khi tiệc rư/ợu tan, mẹ chồng quay lại ôm lấy ta.

Bà thì thầm bên tai ta: "Quy Nhạn, cảm ơn con đã không thay ta đưa ra quyết định."

Ta đáp: "Con đường là do người tự mình bước ra. Con chẳng qua chỉ là người đưa dây cương cho người vài lần mà thôi."

Xe ngựa chạy ra khỏi đầu ngõ, bà vẫn ngồi bên rèm, không quay đầu lại khóc.

Bánh xe lăn qua những phiến đ/á xanh hơi ẩm ướt buổi sớm, tiếng động không hề lớn. Cánh cửa viện cũ của bà vẫn mở như thường lệ, chén trà thường dùng vẫn nằm trong tủ. Lần xuất giá này không c/ắt đ/ứt tình mẫu tử hay mẹ chồng nàng dâu, mà chỉ cho bà thêm một nơi có thể trở về.

14.

Một tháng sau khi thành thân, mẹ chồng gửi về lá thư đầu tiên từ vùng Tây Giao.

Bà than phiền Hàn Tri Xuyên làm bia b/ắn cho bà quá xa, ngày đầu tiên mười mũi tên chỉ trúng ba mũi.

Cuối thư lại thêm một câu, nhưng ngày thứ tư đã trúng bảy mũi, Hàn Tri Xuyên không còn dám tự ý dời bia nữa.

Bùi Hành Chu đọc xong cười mãi, bảo rằng Hàn tiên sinh có lẽ vẫn chưa học được rằng, chuyện mẹ đã quyết định thì không ai có thể thay đổi giúp bà.

Ta nói không học được cũng không sao, thư viện vẫn còn thiếu một người sửa hàng rào.

Mùa xuân năm sau, thư viện mới chính thức mở thêm lớp vỡ lòng.

Các phụ nữ b/án rau, làm kim chỉ ở chợ gần đó có thể đưa con gái đến đọc sách nửa ngày, nửa ngày còn lại vẫn giúp việc nhà.

Có một cô bé tóc búi sừng dê lần đầu chạm vào cung, dây cung vừa thả, mũi tên đã rơi ngay dưới chân.

Nó vội đến mức sắp khóc: "Tiên sinh, có phải con quá ngốc không ạ?"

Mẹ chồng chỉnh lại bao ngón tay cho nó: "Khi ta học b/ắn cung lại lần đầu, mũi tên cũng chỉ bay được ba bước. Ngốc hay không, không nhìn vào mũi tên đầu tiên."

Cô bé sụt sịt mũi: "Vậy nhìn vào mũi tên thứ mấy ạ?"

Mẹ chồng cười bảo: "Nhìn vào việc con có chịu b/ắn mũi tên tiếp theo hay không."

Đứa trẻ đó quả nhiên lại giơ cung lên.

Hàn Tri Xuyên thường vẽ bản đồ cho thư viện, cũng dạy học trò nhận biết sản vật các nơi.

Hai người vẫn tranh cãi vì bài giảng như cũ, tranh cãi xong thì mỗi người ăn cơm, ngày hôm sau lại dùng phương án mới để nói chuyện.

Sau khi vào hạ, mẹ chồng và Hàn Tri Xuyên chuẩn bị theo tấm bản đồ cũ đi về phía Tây Nam.

Trước khi đi, bà về Hầu phủ ở lại ba ngày, kiểm tra răng cho con ngựa hạt dẻ, rồi giao lại sổ sách nửa năm của thư viện cho ta.

Bùi Hành Chu nhét hai gói đường vào hành lý của bà, dặn bà trên đường đừng cho ngựa ăn hết, bản thân cũng nên ăn một viên.

Mẹ chồng đẩy trả lại một gói, tuyên bố rằng răng bà tốt lắm, không cần hắn dỗ dành.

Hắn cười đuổi theo hỏi sao gói kia lại giữ lại.

Bà đ/è gói đường xuống dưới đáy quần áo, đường hoàng nói là cho ngựa.

Khi xe ra khỏi thành, ta và Bùi Hành Chu tiễn đến cửa thành.

Hàn Tri Xuyên dắt ngựa phía trước, mẹ chồng vẫn mặc bộ kỵ trang màu đỏ thạch lựu, bên hông treo con thỏ ngọc cũ, trên cổ tay là bộ bao bảo vệ mới do chính bà chọn.

Bà ghìm ngựa quay người, vẫy vẫy tay với chúng ta: "Cuối năm nếu chưa đến được nơi hoa trà nở, ta sẽ về ăn Tết trước."

Ta cất tiếng hỏi: "Nếu kịp thì sao?"

Bà cười đáp: "Vậy thì gửi hoa cho các con."

Bùi Hành Chu còn muốn dặn dò, bà đã thúc ngựa đuổi kịp Hàn Tri Xuyên.

Ngoài cửa thành, gió thu trong vắt, bầu trời cao đến vô tận.

Ta nhìn bóng lưng màu đỏ ấy càng lúc càng xa, bỗng nhớ lại ngày thứ ba sau khi bà tặng ta bao đầu gối.

Khi đó bà chỉ dám gửi gắm nỗi lòng không thể nói ra vào trong lớp da cừu, nay lại có thể tự mình chọn ngựa, chọn đường, chọn một người nguyện ý cùng bà bàn bạc những năm tháng còn lại.

Bùi Hành Chu khẽ hỏi ta, liệu mẹ có đi quá xa không.

Ta khoác lấy cánh tay hắn. Xa cũng tốt, nửa đời trước bà luôn đứng tại chỗ chờ đợi người khác, nay đã đến lúc để người khác chờ đợi bà rồi.

Mẹ chồng phía trước không quay đầu lại.

Bà chỉ đón gió, vượt qua cây táo lá đang đỏ rực bên quan đạo, tiến về phía con đường mà chính mình đã chọn.