Khi thư ký Tiểu Trương đưa điện thoại tới, sắc mặt anh ta tái mét.

Tôn Quảng Lâm liếc nhìn tiêu đề trên bảng xếp hạng tìm ki/ếm, suýt chút nữa làm rơi cả tách trà.

“Chuyện này từ khi nào?”

“Bắt đầu lên men từ sáng nay ạ. Phó Giám đốc Sở Giáo dục tỉnh, ông Quách, đã gọi điện hỏi thăm rồi.”

Tôn Quảng Lâm đặt tách trà xuống, quét mắt nhìn một vòng những người trong phòng họp.

Giám đốc Cục Giáo dục Triệu Lập Tân, Trưởng phòng Xóa đói giảm nghèo Chu Đức Minh, Cục trưởng Cục Nhân lực và An sinh xã hội Vương Hải, Bí thư Đảng ủy xã Bản Kiều Mã Quốc Đống, không sót một ai, đều bị ông gọi đến.

“Mọi người nói xem.”

Giọng Tôn Quảng Lâm không cao, nhưng trong phòng họp không ai dám thở mạnh.

Triệu Lập Tân lên tiếng trước:

“Học sinh này tên Tống Vũ Đồng, học sinh cuối cấp trường THPT Thanh Thạch, thi đại học được 750 điểm, thủ khoa khối tự nhiên toàn tỉnh. Thi xong ngày thứ hai đã đi Đông Quản làm thuê, không đăng ký nguyện vọng. Điều tra sơ bộ, ba năm cấp ba em ấy chưa từng nộp đơn xin bất kỳ khoản hỗ trợ nào, về phía nhà trường...”

“Nó không xin, các người liền mặc kệ sao?”

Tôn Quảng Lâm ngắt lời ông ta.

“Chúng tôi có chế độ rà soát, học kỳ nào cũng phát đơn xin hỗ trợ...”

“Phát đơn xuống là xong việc à? Ai là người theo sát người ta?”

Tôn Quảng Lâm đ/ập bàn, “Quản lý năng động danh sách hộ nghèo đã được lập hồ sơ do ai phụ trách? Kế hoạch 'Vũ Lộ' (Sương sớm) đã tuyên truyền đến từng hộ chưa? Chính sách v/ay vốn hỗ trợ sinh viên tại nơi cư trú đã giải thích rõ ràng chưa?”

Trưởng phòng Xóa đói giảm nghèo Chu Đức Minh không ngồi yên được nữa:

“Chủ tịch Tôn, thông tin hộ nghèo tại thôn Thạch Bản, xã Bản Kiều tôi đã kiểm tra rồi, nhà Tống Vũ Đồng quả thực không có trong hồ sơ. Thu nhập nhà em ấy tính theo tiêu chuẩn...”

“Tính toán?”

Tôn Quảng Lâm cười khẩy, “Anh tính toán với tôi à? Mẹ nó phẫu thuật v/ay tám vạn, bố nó đi bốc gạch ngày được một trăm hai, còn có đứa con trai học lớp 9. Anh nói cho tôi biết, một gia đình như vậy tại sao không có trong hồ sơ?”

Trán Chu Đức Minh lấm tấm mồ hôi.

“Tôi đã kiểm tra rồi,” Chu Đức Minh khó khăn nói, “trong danh sách hộ nghèo mà thôn Thạch Bản báo cáo quả thực không có tên Tống Thiết Trụ. Thôn bảo, nhà ông ấy là nhà gạch ngói, không tính là nhà nguy hiểm...”

“Nhà gạch ngói?”

Tôn Quảng Lâm đứng phắt dậy, “Dùng ngôi nhà để chặn người à? Các người là đang xóa đói giảm nghèo hay là đang phát triển bất động sản? Nhà nước yêu cầu cái gì? 'Hai không lo, ba đảm bảo', thu nhập thấp hơn mức nghèo là phải đưa vào! Các người thì hay rồi, cứ chăm chăm nhìn vào ngôi nhà!”

Phòng họp im lặng đến mức chỉ còn nghe thấy tiếng tích tắc của chiếc đồng hồ treo tường.

Bí thư Đảng ủy xã Bản Kiều Mã Quốc Đống mặt tái mét.

Ông hắng giọng:

“Chủ tịch Tôn, việc này xã có trách nhiệm. Việc nhận diện hộ nghèo ở thôn Thạch Bản quả thực có sơ suất, cán bộ cắm chốt tại thôn không rà soát từng hộ...”

“Đội trưởng đội công tác cắm chốt tại thôn là ai?”

“Trần Vĩnh Cường, do Cục Nông nghiệp và Nông thôn huyện phái xuống ạ.”

“Người đâu rồi?”

“Chắc là đang ở trong thôn...”

“Cái gì gọi là chắc là?”

Tôn Quảng Lâm lại cao giọng, “Gọi điện cho hắn ngay, bảo hắn lập tức đến huyện. Cả bí thư, chủ nhiệm thôn Thạch Bản nữa, không được sót một ai.”

Lúc này thư ký Tiểu Trương lại ghé sát vào, thì thầm vài câu.

Tôn Quảng Lâm nghe xong, sắc mặt càng khó coi hơn.

“Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật tỉnh đã thành lập đoàn thanh tra,” Tôn Quảng Lâm quét mắt nhìn mọi người, “Chiều mai sẽ đến Thanh Thạch. Các người, tính từng người một, chuẩn bị tài liệu cho tốt. Trách nhiệm của ai, một người cũng không thoát được.”

Không khí trong phòng họp như đông cứng lại.

Triệu Lập Tân nắm ch/ặt tay dưới gầm bàn, Chu Đức Minh không ngừng lau mồ hôi, vẻ mặt Mã Quốc Đống như vừa nuốt phải con ruồi.

Tôn Quảng Lâm đứng dậy đi về phía cửa sổ, quay lưng lại với mọi người, giọng bỗng khàn đi:

“Sáng nay tôi đã xem video đó. Dáng vẻ con bé ngồi xổm trước cửa ký túc xá ăn mì tôm, làm tôi nghĩ đến con gái mình. Nó học cao học ở Thượng Hải, tháng nào cũng gọi video cho tôi, không chê cơm căn tin dở thì cũng chê ký túc xá không có điều hòa.”

Ông quay người lại, hốc mắt đỏ hoe.

“Cùng là đứa trẻ mười bảy mười tám tuổi. Người ta thi thủ khoa toàn tỉnh, nhưng đến đi học cũng không nổi. Các người ngồi đây, có xứng đáng với ai không? Có xứng đáng với hàng chục tỷ tiền hỗ trợ mà nhà nước cấp xuống mỗi năm không? Có xứng đáng với câu nói 'không để một học sinh nào bỏ học vì nghèo' không?”

Không ai dám đáp lời.

Phó Giám đốc Sở Giáo dục tỉnh Quách Vi Dân nhận được thông báo sau khi từ khóa lên đứng đầu bảng tìm ki/ếm một tiếng.

Thông báo không phải do văn phòng Sở Giáo dục gửi tới, mà là do Phòng Thanh tra Chính quyền tỉnh trực tiếp ban hành.

“Phó Giám đốc Quách, Tỉnh trưởng Tôn yêu cầu Sở Giáo dục nộp báo cáo chuyên đề về việc thủ khoa thi đại học huyện Thanh Thạch bỏ học, trước 12 giờ đêm nay phải báo cáo.”

Quách Vi Dân cúp máy, ch/ửi thề một câu.

Ông làm việc ở Sở Giáo dục hai mươi năm, sóng gió nào chưa từng thấy.

Nhưng lần này thì khác.

Điểm tuyệt đối kỳ thi đại học, thủ khoa toàn tỉnh, bỏ học vì nghèo, làm thuê ở Đông Quản, mấy từ này đặt cạnh nhau chính là một quả bom hạt nhân dư luận.

Điều ch*t người nhất là, cô gái tên Tống Vũ Đồng vẫn chưa tìm thấy.

Video trên bảng tìm ki/ếm được quay ba ngày trước, người quay là đồng nghiệp cùng ký túc xá với cô.

Nhưng tài khoản của người đồng nghiệp đó đã cài đặt riêng tư, không liên lạc được.

Đông Quản rộng lớn như vậy, nhà máy điện tử nhiều như lá mùa thu, tìm một cô gái không để lại địa chỉ cụ thể, chẳng khác nào mò kim đáy bể.

Quách Vi Dân gọi cho người đồng đội cũ ở Sở Công an tỉnh:

“Lão Từ, giúp tôi một việc. Tra tung tích một cô gái, tên Tống Vũ Đồng, người huyện Thanh Thạch, mười bảy tuổi, khoảng một tuần trước từ Thanh Thạch bắt xe đến Đông Quản...”