Tôi lấy cuốn sổ đó ra xem lại một lần nữa.

Ba trăm năm mươi nghìn. Lãi suất năm 5%. Tiền lãi do Kiến Quốc gánh vác.

Họ biến bảy năm mồ hôi nước mắt của tôi thành khoản v/ay.

Biến thành khoản v/ay cũng đành đi, lại còn ghi thiếu tám mươi nghìn.

Ngay cả sổ sách giả cũng làm không tròn.

5.

Hôm sau tôi xin nghỉ nửa buổi.

Về căn nhà cũ dọn dẹp đồ đạc.

Không phải ngẫu nhiên đâu--trước đó tôi đã nói muốn dọn dẹp quần áo cũ của bà nội, nhưng mãi vẫn chưa làm.

Tủ của bà là loại cổ điển, hai cánh, bản lề đều đã rỉ sét.

Tôi kéo cánh cửa ra, mùi băng phiến xộc lên.

Bên trong treo vài chiếc áo bông cũ, xếp vài chiếc quần cũ.

Tôi lấy ra từng món một.

Chuẩn bị cho vào túi vứt đi.

Đến chiếc áo bông cuối cùng ở dưới đáy, tôi sờ thấy một vật cứng trong lớp Iót.

Hình chữ nhật, mỏng dính.

Tôi tưởng là mảnh giấy nào đó kẹt bên trong.

Lật ra xem, lớp Iót áo bông được kh//âu một cái túi nhỏ.

Đường kim mũi chỉ rất khít, chỉ màu xám, cùng màu với áo bông, không chú ý kỹ thì hoàn toàn không nhìn ra.

Tôi dùng tay giằng thử, không kéo ra được.

Đi vào bếp tìm một chiếc kéo.

C/ắt ra.

Bên trong là một túi nhựa.

Túi nhựa bọc hai lớp.

Mở ra.

Là một cuốn sổ tiết kiệm.

Bìa màu đỏ, Ngân hàng Nông nghiệp.

Cũ lắm rồi, các góc đều đã sờn cả.

Tôi mở trang đầu tiên.

Tên: Hà Tú Trân.

Tên của bà nội.

Dòng dưới--

Chữ viết bằng bút bi nguệch ngoạc, không phải in, là viết tay.

Viết ở mặt trong bìa sổ tiết kiệm.

Bốn chữ:

「Kiến Quốc, đi học.」

Tôi nhìn chằm chằm vào bốn chữ này.

Nhìn rất lâu.

Lật đến phần ghi chép rút gửi.

Khoản gửi đầu tiên: năm 2010. 500 tệ.

Khoản thứ hai: năm 2011. 800 tệ.

Sau đó là mỗi năm một đến hai lần. Có lần năm trăm, có lần ba trăm, có lần một nghìn.

Khoản cuối cùng: tháng 1 năm 2022. 200 tệ.

Bà nội mất vào tháng 3 năm 2022.

Hai tháng trước khi bà đi, vẫn gửi vào cuốn sổ này hai trăm tệ.

Số dư: 27.600 tệ.

Hai mươi bảy nghìn sáu trăm.

Bà nội cả đời không lương, không tiền hưu trí.

Số tiền này--là tiền lì xì ngày Tết, là tiền b/án trứng gà, là tiền nhặt phế liệu.

Bà bắt đầu gửi từ năm 2010.

Năm đó tôi mười tuổi.

Chắc là bà bắt đầu gom góp từ lúc đó.

Gom mười hai năm, gom được hai mươi bảy nghìn sáu trăm.

「Kiến Quốc, đi học.」

Bà muốn tôi được đi học.

Bà biết cái nhà này sẽ không cho tôi đi học.

Cho nên bà tự mình gom góp.

Một trăm, hai trăm, ba trăm, năm trăm.

Suốt mười hai năm.

Nhưng vẫn không đủ.

Chắc là bà muốn đợi khi nào đủ tiền thì đưa cho tôi.

Nhưng bà đã không đợi được.

Tôi ngồi bên giường bà nội.

Cuốn sổ tiết kiệm đặt trên đầu gối.

Chiếc áo bông trải trên sàn.

Ánh nắng chiếu qua cửa sổ, rọi lên cuốn sổ tiết kiệm.

Trong phòng rất yên tĩnh.

Không có lấy một tiếng động.

Tôi nhớ lại buổi chiều tà bà đứng ở cửa rất lâu đó.

Năm 2017, ngày tôi bỏ học.

Bà không nói gì cả.

Không phải bà không nghe thấy.

Bà nghe thấy hết.

Bà chỉ là không có tiếng nói trong nhà.

Trong cái nhà này, bà cũng giống tôi--nói không ai nghe.

Nhưng bà đã làm một việc.

Kh//âu vào trong áo bông.

Đợi tôi đến tìm.

Tôi khép cuốn sổ lại.

Nhét vào túi áo khoác.

Lúc đứng dậy chân hơi tê, chắc là ngồi lâu quá.

Ra khỏi cửa căn nhà cũ, tôi không khóa.

Đi đến đầu làng, ngoảnh đầu nhìn lại.

Ánh nắng chiếu trên mái nhà, miếng ngói đó vẫn là miếng ngói bà sửa lúc còn sống.

Tôi không khóc.

Nhưng từ ngày đó, tôi biết một chuyện--

Trong cái nhà này, người nhớ đến tôi chỉ có một người.

Bà ấy không còn nữa.

Vậy thì tôi phải thay bà và thay chính mình, tính toán rõ ràng khoản n/ợ này.

6.

Sau khi về căn nhà thuê, tôi làm một việc chưa từng làm bao giờ.

Tôi đến tiệm in, in toàn bộ lịch sử chuyển khoản bảy năm qua ra.

Bốn mươi ba tờ giấy A4.

Mỗi năm một xấp, dùng kẹp giấy ghim lại.

Lại chụp ảnh màn hình các khoản chuyển nhỏ lẻ trên WeChat và Alipay, sắp xếp theo thời gian, lưu vào một thư mục.

Cộng thêm cuốn sổ đó, cộng thêm ảnh chụp màn hình chi tiêu mà anh rể gửi nhầm nhóm rồi thu hồi.

Tôi đặt những thứ này vào một túi hồ sơ, nhét dưới gầm giường.

Rồi tiếp tục đi làm.

Nửa tháng sau, tôi gọi một cuộc điện thoại.

Không phải gọi cho mẹ, cũng không phải gọi cho chị.

Mà là gọi cho cậu tôi.

Cậu tôi tên Lưu Đại Dũng, em trai ruột của mẹ tôi.

Mở tiệm kim khí ở thị trấn, người rất thẳng tính.

Lúc nhỏ cậu đến nhà, bà nội nói chuyện gì cậu cũng nghe.

Chuyện mẹ tôi thiên vị, cậu từng bóng gió nhắc qua một lần.

Có năm Tết cậu đến chúc Tết, thấy tôi ngủ trên sofa, cau mày lẩm bẩm: 「Quế Lan, chị thế này...」

Chưa nói hết câu, mẹ tôi trừng mắt nhìn cậu, cậu liền im bặt.

Tôi gọi cho cậu, không nói quá nhiều.

Chỉ nói: 「Cậu, tháng sau mẹ mừng thọ sáu mươi, con muốn mời cậu đến.」

Cậu bảo vốn dĩ cũng định đến.

Tôi nói: 「Đến lúc đó có một số chuyện, con muốn nói trực tiếp.」

Cậu im lặng một lúc rồi nói: 「Được.」

Trong nửa tháng này tôi lại phát hiện ra một chuyện.

Bảy năm chị tôi đi học, tháng nào tôi cũng chuyển tiền về nhà.

Nhưng tôi không hề biết--

Bố mẹ tôi mỗi tháng, còn chuyển thêm hai nghìn tệ sinh hoạt phí cho chị tôi.

Là lúc tôi tra ngân hàng trên điện thoại của mẹ mới phát hiện ra.