Tôi đứng trước cửa, liếc nhìn vào bên trong. Trên sân tập, mấy chục người đang huấn luyện, kẻ thì chạy bộ, người thì tập đội hình. Bên cạnh dựng một cái lán, mấy người mặc quân phục ngồi đó, trước mặt đặt chiếc bàn với chồng giấy tờ chất cao.

Đó là nơi đăng ký tuyển quân.

Tôi bước tới, đứng trước bàn. Người cán bộ ngồi đó ngẩng đầu lên, liếc nhìn tôi một cái rồi lại cúi xuống, cầm bút viết vài chữ trên giấy. Viết xong, hắn lại ngẩng lên, nhìn tôi thêm lần nữa.

"Đồng chí, cô tìm ai?"

Tôi đáp: "Tôi đến đăng ký nhập ngũ."

Hắn sững người, đảo mắt nhìn tôi từ đầu đến chân. Tôi mặc chiếc áo khoác xám đã bạc màu vì giặt nhiều, cổ tay sờn vải. Dưới chân là đôi giày vải dính đầy bùn. Tóc buộc qua loa, gương mặt đen sạm vì nắng.

"Bao nhiêu tuổi?"

"Hai mươi."

"Trình độ văn hóa?"

"Học hai năm lớp xóa m/ù chữ, biết viết chút ít."

Hắn đặt bút xuống, lắc đầu: "Đồng chí, năm nay tuyển binh có văn hóa, tốt nhất là tốt nghiệp cấp hai, ưu tiên xét trước. Còn cô thì..."

Hắn không nói hết câu, nhưng tôi hiểu ý. Một thanh niên bên cạnh cúi xuống thì thầm: "Đại đội trưởng, cô gái này nhầm chỗ rồi phải không?"

Người được gọi là đại đội trưởng trừng mắt với hắn, rồi lại nhìn tôi: "Đồng chí về đi. Năm sau hãy đến, biết đâu chính sách sẽ nới lỏng."

Tôi vẫn đứng im. Hắn nhíu mày định nói thêm gì đó, bỗng từ đằng xa vang lên tiếng "đoàng".

Mấy người chúng tôi cùng quay đầu nhìn lại. Bên sân tập, mấy người lính đang tập b/ắn mục tiêu. Không phải sú/ng thật mà là loại sú/ng gỗ dùng để huấn luyện. Bia đặt cách đó 50m, một tấm ván vẽ vòng tròn đồng tâm.

Có người b/ắn trượt, viên đạn bay đâu mất tiêu. Đại đội trưởng ch/ửi thề một câu, đứng dậy định bước lại.

Ngay lúc ấy, tôi thấy một con chim sẻ bay lên từ cây ven sân, vỗ cánh phành phạch, bay không cao. Trong lòng tôi chợt động. Bố tôi khi còn sống từng là lính, lại là thợ săn giỏi nhất làng. Ông từng dạy tôi b/ắn ná.

Ông bảo: "Tú Anh à, có đôi mắt tinh là trời phú, bố không bằng con."

Sau này ông mất, mỗi khi nhớ ông, tôi lại mang ná ra b/ắn vài con chim sẻ về nấu canh.

Tôi liếc nhìn mặt đất, thấy một hòn đ/á nhỏ tròn trịa ngay dưới chân. Tôi cúi xuống nhặt lên, rút từ túi ra chiếc ná cao su. Chiếc ná này là di vật của bố để lại, cán gỗ bóng loáng vì cầm lâu, dây cao su đã thay mấy lần, lúc nào tôi cũng mang theo.

Đại đội trưởng vừa định bước ra sân tập thì đột nhiên dừng lại. Hắn thấy tôi rút ná cao su, thấy tôi nheo mắt, thấy tôi giơ tay lên. Con chim sẻ đã bay xa 60-70m, sắp tới đầu bên kia sân tập.

Tôi giương ná hết cỡ, nhắm chuẩn, "vút" một tiếng, hòn đ/á lao đi. Con chim sẻ rơi phịch xuống, nằm chính giữa sân tập. Mấy người lính trên sân gi/ật mình, xúm lại xem.

Tôi bước tới, nhặt con chim sẻ lên, quay lại trước bàn, đặt nó lên mặt bàn. Đại đội trưởng cúi xuống nhìn con chim, rồi lại ngẩng lên nhìn tôi. Trên đầu con chim sẻ có lỗ thủng nhỏ đang rỉ m/áu - trúng đạn đ/á.

"Cô biết dùng ná cao su?"

"Vâng."

Hắn im lặng, chăm chú nhìn con chim sẻ một hồi lâu. Người thanh niên bên cạnh há hốc mồm, mãi mới thốt lên: "Đại đội trưởng, cô ta... cô ta b/ắn còn chuẩn hơn sú/ng của bọn mình."

Đại đội trưởng trừng mắt với hắn, rồi hỏi tôi: "Tên gì?"

"Tôn Tú Anh."

"Quê đâu?"

"Làng Thanh Thạch Oa."

Hắn gật đầu, ngồi xuống, lấy từ trên bàn một tờ giấy.

"Vì sao muốn nhập ngũ?"

Tôi đáp: "Bảo vệ Tổ quốc."

Hắn ngẩng mắt nhìn tôi, ánh mắt hơi kỳ lạ. Người thanh niên bên cạnh bịt miệng cười khẽ. Tôi biết họ cười gì. Một cô gái nhà quê nói chuyện bảo vệ Tổ quốc, nghe thật lạ lùng. Nhưng tôi không nói dối.

Bố tôi từng là lính, ông lập công rồi bị thương, giải ngũ về làm ruộng. Ông thường nói với tôi, người lính phải có tấm lòng bảo vệ Tổ quốc. Sau khi ông mất, câu nói ấy tôi vẫn khắc ghi.

Đại đội trưởng nhìn tôi một lát, rồi lại nhìn con chim sẻ. Hắn đẩy tờ giấy về phía tôi: "Điền vào đây. Ba tháng đại đội tân binh, chịu được thì ở lại, không chịu nổi thì về quê."

Tôi không biết viết mấy chữ, hắn bảo người thanh niên kia cầm tay chỉ viết. Tới mục "Năng khiếu đặc biệt", tôi suy nghĩ không biết ghi gì.

Đại đội trưởng nói: "Cứ ghi: Năng khiếu b/ắn sú/ng xuất sắc, trong phạm vi trăm mét, dùng ná b/ắn trúng chim."

Người thanh niên cười rồi ghi vào. Lúc tôi chuẩn bị đi, đại đội trưởng gọi lại.

"Tôn Tú Anh," hắn nói, "quân đội không phải trạm c/ứu tế, cũng không nuôi kẻ vô dụng. Vào đây rồi phải dựa vào thực lực. Tay nghề b/ắn ná đó là thông hành cho cô vào đây. Vào rồi đi tiếp thế nào là tùy cô."

Tôi đáp: "Rõ."

Hắn gật đầu, vẫy tay cho tôi đi. Bước ra khỏi Cục Quân sự, trời đã sẩm tối. Tôi ch/ôn con chim sẻ dưới gốc cây lớn, vái một lạy, rồi ngẩng nhìn trời cao.

"Bố ơi, con gái đã trở thành lính rồi."

Chương 3

Đại đội tân binh đóng ven tỉnh thành, đi xe tải lớn mất bốn tiếng mới tới. Đến nơi trời đã tối mịt, sân tập bật đèn pha sáng trưng. Một hàng nữ quân nhân đứng đó, mặc cùng bộ quân phục, thắt đai da giống nhau, tóc tết gọn trong mũ.

Khi tôi xuống xe, tất cả đều ngoái lại nhìn. Tôi mặc bộ đồ xám cũ kỹ, vác bọc hành lý vải, đứng giữa đám quân phục xanh lè như cọng cỏ dại.

Đội trưởng tiểu đội là một phụ nữ, khoảng hơn hai mươi, khuôn mặt tròn trịa hiền lành. Cô ấy dẫn tôi vào ký túc xá, chỉ chiếc giường tầng: "Cô ngủ tầng dưới, tầng trên là Vương Mai, đi lấy nước rồi."

Tôi đặt túi xuống, ngồi trên mép giường. Tấm phản cứng đơ, trải lớp đệm mỏng tang, chăn quân đội xếp ngay ngắn đặt đầu giường. Trên tường dán tờ giấy ghi lịch sinh hoạt: 5h thức dậy, 5h30 tập thể dục, 6h40 ăn sáng...

Đang xem thì cửa mở. Một cô gái bước vào, tuổi tôi chừng, bưng chậu nước nóng, thấy tôi liền cười: "Người mới à? Tôi là Vương Mai, cô tên gì?"

"Tú Anh."

"Quê đâu?"

"Làng Thanh Thạch Oa."

Cô ấy đặt chậu xuống, cúi gần thì thầm: "Tôi nghe đại đội trưởng gọi điện, nói cô b/ắn ná cực chuẩn, bảy tám chục mét b/ắn chim sẻ, một viên đ/á hạ một con?"