Năm 1980, người chồng tri thức trẻ sau ba lần trượt, cuối cùng cũng đỗ vào Học viện Y khoa thành phố Kinh!

Giấy báo trúng tuyển gửi về làng, ánh mắt dân làng nhìn tôi đầy thương hại, mà ẩn giấu cả sự hớn hở chờ xem trò cười.

Họ bảo, mấy thanh niên tri thức trong công xã thi đỗ về thành phố, đều sẽ vứt bỏ vợ quê.

Họ còn bảo, Chu Khải Minh tuyệt đối không thể mang tôi đi học đại học!

Chưa biết chừng, chờ anh gặp nữ sinh trẻ đẹp ở trường, quay đầu lại là ly hôn với tôi ngay...

Tôi vừa hoảng vừa tức, lén lút bận rộn mười ngày, cuối cùng cũng đào được một cái hầm chứa đồ ở sân sau nhà tổ.

Tôi đang định đá/ nh mê Chu Khải Minh, nhét vào hầm chứa nh/ốt lại...

Thì anh đột nhiên mò từ túi áo ra hai tấm vé đi thành phố Kinh, ngơ ngác nhìn tôi:

"Thu Hà, đi thành phố Kinh với anh, được không?"

Trời ơi! Coi như mười ngày đào hầm của tôi đổ sông đổ biển rồi!!!

1.

"Thu Hà! Đỗ rồi! Anh đỗ thật rồi ha ha ha!"

Tôi vừa c/ắt rau cho lợn về, cái sọt tre trên vai chưa kịp đặt xuống, thì Chu Khải Minh từ trong nhà chạy xốc xáo ra.

Bình thường anh vai không gánh nổi, tay không xách nổi, lúc này trông như diễn viên trên sân khấu trong vở "Phạm Tiến Trúng Tụ" vậy.

Tờ giấy báo trúng tuyển được anh giơ lên cao, gió thổi qua, góc giấy bay phần phật, nỗi bất an trong lòng tôi lại càng nặng thêm.

"Em xem này! Học viện Y khoa thành phố Kinh! Anh đỗ thật rồi!"

"Lần này không phải nằm mơ, anh sắp đi học y rồi! Ha ha ha!"

Anh cười đến nỗi mắt nheo lại không thấy gì, lòng tôi lại như nhét vào một nắm bông ướt.

Tôi miễn cưỡng kéo kéo khóe miệng: "Thật hả? Ngày nào nhập học?"

Chu Khải Minh trải phẳng giấy báo, lại đọc từ đầu đến cuối một lượt.

"Mùng một tháng Chín khai giảng, nhưng anh muốn cuối tháng Bảy đi trước."

"Anh phải về nhà một chuyến, rồi tìm chỗ ở gần trường, còn phải sắm sửa chăn màn và sách vở..."

Anh ngón tay ngón chiếc ngón chiếc, nói càng lúc càng hăng say, những ngày tháng sau đó lại không một câu nhắc đến tôi.

Tôi đợi một câu lại một câu, tai dỏng lên thẳng đuột. Anh chỉ mải nói chỗ ở và chi phí, tôi có muốn đi cùng không, đến thành phố Kinh ở đâu, anh không nhắc đến một chữ.

Tôi nghe mà lòng lạnh ngắt, nhưng cái gan lại b/éo lên từng chút một...

2.

Giấy báo đến tay, Chu Khải Minh suốt ngày chân không chạm đất.

Anh đi đội sản xuất xin giấy chứng nhận, lại chạy lên công xã chuyển hộ khẩu, đổ phiếu lương thực toàn quốc, còn m/ua một bao lại một bao đặc sản quê, nói là mang về cho nhà.

Duy chỉ có tôi, người vợ này, anh không m/ua nổi một viên kẹo.

Xem ra anh thậm chí chẳng thèm ra vẻ nữa...

Mẹ tôi chạy đến điểm tri thức trẻ mấy chuyến, mỗi lần gặp tôi đều ấp úng. Lần cuối cùng, bà kéo cả cha tôi đến.

Trong tay bà nắm ch/ặt một chiếc khăn tay cũ gói đồ. Mở khăn ra, bên trong toàn là phiếu lương thực toàn quốc để dành được.

Tôi nhận ra mấy tờ, là phiếu cha mẹ những dịp lễ tết còn không nỡ dùng, nén dưới đáy rương giữ đến ngày nay.

"Thu Hà, mẹ và cha con tính rồi, không thể để Khải Minh một mình về thành phố Kinh được!"

"Con đi với anh ấy. Hai vợ chồng ở cùng một chỗ, tình cảm mới không dễ nhạt, cũng ngừa mấy con hồ ly tinh bên ngoài lại gần..."

Tôi trừng mắt nhìn chồng phiếu lương thực đó, nghĩ một hồi lâu, vẫn lắc đầu: "Con không có hộ khẩu thành thị, không m/ua được lương thực hàng hóa, đến đó ăn cái gì?"

Cha tôi hít một hơi th/uốc lào dài, làn khói phả ra che khuất nửa khuôn mặt.

"Chuyện ăn uống con không phải lo. Cha và mẹ con còn cày được, lại bảo anh hai, anh ba hai nhà tằn tiện một chút, mỗi tháng gửi cho con hai mươi cân phiếu lương thực toàn quốc..."

3.

Nhưng anh hai anh ba đều đã có gia đình.

Chị dâu hai nhà thỉnh thoảng cho tôi thêm, là thương cô em gái; Chu Khải Minh học xong đại học phải mất mấy năm, sao có thể bắt họ tháng nào cũng lấp cái lỗ hổng này được.

Tôi gói lại chiếc khăn tay, đẩy về tay mẹ.

"Mẹ, không cần đâu, con có cách."

Mấy ngày sau đó, Chu Khải Minh bận b/án đồ đạc không mang đi được, lấy tiền gom lộ phí, tôi cũng không rảnh.

Tôi tránh tất cả mọi người, ở sân sau nhà tổ hì hục làm mười ngày, cuối cùng đào được một cái hầm rộng rãi.

Ban ngày sợ người ta nhìn thấy, tôi giả vờ đi dọn nhà cũ; trời tối mới thắp một ngọn đèn nhỏ, nhặt từng chút đất đào lên rải đi.

Một ngày trước khi xuất phát, Chu Khải Minh b/án cả chiếc xe đạp hai bánh thẳng mà tôi được hồi môn.

Chút niềm tin cuối cùng trong tôi cũng nguội lạnh.

Anh dám động đến cả đồ hồi môn của tôi, xem ra là thật sự không có ý định mang tôi đi.

Anh bất nhân, đừng trách tôi tâm đ/ộc...

4.

Đêm cuối cùng trước khi xuất phát, Chu Khải Minh ngồi dưới ngọn đèn dầu hỏa đếm tiền, môi mấp máy, không biết đang tính toán cái gì.

Tôi lẻn ra sau lưng anh, giơ tay lên, chuẩn bị vả mạnh một cái vào sau gáy anh.

Cú ch/ém tay chưa kịp hạ xuống, anh đột nhiên quay người, từ trong túi áo lấy ra hai tấm vé xe lửa.

"Thu Hà, đi thành phố Kinh với anh, được không?"

Tay tôi cứng đờ giữa không trung, làm sao cũng ch/ém xuống không được.

"Anh vừa nói cái gì?"

Chu Khải Minh như căn bản không thấy tay tôi đang giơ lên, thuận thế kéo tôi qua, để tôi ngồi lên đùi anh, hai cánh tay ôm ch/ặt lấy tôi.

Cái đầu tóc lởm chởm chui vào hõm cổ tôi, còn nhại cha tôi hút th/uốc lào, hít một hơi thật sâu.

Tôi vốn dồn cả bụng á/c ý, bị anh ôm một cái như vậy, trước tiên tan đi một nửa, nửa còn lại tắc nghẹn cả trong cổ họng.

"Thu Hà, anh thật sự không nỡ để em ở lại đây!"

"Đi thành phố Kinh với anh nhé, anh đi học, em ở bên cạnh anh."

Tôi cứng đờ toàn thân, cúi đầu nhìn anh: "Vậy mấy ngày nay anh b/án đồ, là đang gom lộ phí cho cả hai mình đấy hả?"

Chu Khải Minh gật đầu: "Nếu không thì sao? Cả hai mình đều đi, trong nhà không có người, đồ để lại chẳng phải rủ rê tr/ộm vào sao."

"Đến thành phố Kinh phải thuê nhà, sắm nồi niêu xoong chảo, m/ua lương thực m/ua rau... thứ gì cũng phải tốn tiền. Anh không dành dụm thêm một chút, lấy gì nuôi em?"

Anh nói rồi lại nghiêm túc ngón tay ngón chiếc.

Ngụm khí tôi nghẹn ở ngựk không lên không xuống, suýt nữa thì tức ngược lại tại chỗ.

Trời ơi! Coi như mười ngày đào hầm của tôi đổ sông đổ biển rồi!!!

5.

Biết Chu Khải Minh chịu mang tôi đi thành phố Kinh, cha mẹ còn vui hơn cả tôi.

Mẹ tôi lại nhét chiếc khăn tay cũ gói đồ vào lòng bàn tay tôi.

"Nhà nghèo mà đường xa, trong tay có thêm mấy tờ phiếu lương thực, vẫn hơn là bụng đói!"

Bà vừa ra khỏi cửa, cha tôi liền nhìn trước nhìn sau, lén lút nhét vào túi tôi một nắm tiền.

"Cất đi, đây là cha để dành mấy năm tiền riêng, tuyệt đối đừng để mẹ con biết..."