"Anh không phải bảo là mình học các môn tự nhiên không giỏi sao? Học y mà không cần môn tự nhiên à?"

"Em học Trung y mà! Anh! Viện trưởng Tô của anh chẳng phải nói, Trung y chú trọng vào ngộ tính sao! Ngộ tính của em cao!"

"Toán được tám mươi mốt điểm mà gọi là ngộ tính cao à?"

"Đó là chuyện của ba năm trước rồi! Anh cứ mãi nhắc lại chuyện cũ! Bây giờ là một trăm hai mươi rồi đấy nhé!"

"Điểm tối đa là bao nhiêu?"

"Một trăm rưỡi."

"Thế thì ngộ tính của cậu vẫn còn thiếu ba mươi điểm nữa đấy."

"Anh, em cúp máy đây!!! Anh còn phiền hơn cả mẹ em nữa!!!"

"Tút".

Điện thoại ngắt.

Ba giây sau lại reo lên.

"Anh."

"Ừ?"

"Cũng không có gì. Chỉ là--bao giờ anh về một chuyến?"

Im lặng hai giây.

"Khai giảng anh dẫn em đi xem trường. Huyện mình có phân hiệu của Đại học Trung y dược, viện trưởng Tô quen giáo sư ở bên đó."

"Thật ạ?" Giọng nó bỗng cao lên hai tông.

"Ừ. Anh hỏi giúp em rồi. Họ có hệ cao đẳng và đại học chuyên ngành Trung y dược, nếu điểm của em đủ--"

"Đủ! Chắc chắn đủ! Em sẽ liều mạng!"

"Đừng chỉ biết liều mạng. Cải thiện tiếng Anh thêm đi."

"Biết rồi biết rồi! Ba!"

"..."

"À không, anh. Lỡ miệng, lỡ miệng thôi."

Tôi không nói gì.

Nhưng khóe miệng khẽ cong lên.

--

Năm thứ tư.

Mùa xuân.

Tôi về làng một chuyến.

Vẫn đi chuyến xe khách lúc sáu giờ đó, từ huyện đến đường quốc lộ đầu làng, mất một tiếng rưỡi. Sau đó đi bộ hai mươi phút đường đất để vào làng.

Ngôi làng tháng Tư không giống với lúc tôi rời đi lắm.

Đường đã được sửa. Mặt đường xi măng, phẳng phiu rộng rãi, hai bên trồng một hàng cây hoàng dương lùn.

Từ đường đã được tu sửa. Mái ngói lưu ly mới, vàng óng dưới ánh mặt trời. Cặp sư tử đ/á trước cửa đã được thay--cặp cũ bị nứt đã bị chuyển đi, cặp mới to hơn và chạm khắc tinh xảo hơn.

Cây đa già vẫn còn đó. Sống dai hơn bất cứ thứ gì. Cành lá xum xuê, tán lá xanh rì, những dấu vết năm tháng để lại trên thân cây vẫn còn đó--ngoại trừ chữ "Quy".

Chữ "Quy" không còn nữa.

Hoàn toàn biến mất.

Vỏ cây nhẵn nhụi, không tìm thấy một chút dấu vết nào.

Như thể nó chưa từng tồn tại vậy.

--

Khi tôi đi đến đầu làng, tôi nhìn thấy Mã Đức Quý.

Ông ấy đang ngồi trên ghế đ/á dưới gốc đa già, pha một ấm trà, nhìn thấy tôi đi tới, ông đứng dậy.

Ba năm không gặp. Ông già đi rồi. Tóc bạc trắng cả. Nhưng sống lưng vẫn thẳng tắp.

"Về rồi à?"

"Vâng. Về xem thế nào."

"Xem là tốt. Vào đây ngồi."

Ông rót cho tôi chén trà.

Chúng tôi ngồi dưới gốc cây uống trà.

Trò chuyện về chuyện trong làng. Nhà nào cưới vợ, nhà nào sinh con, lợn nhà ai lại ủi vào vườn rau nhà ai.

Sau đó ông hỏi một câu: "Có về thăm ba mẹ không?"

Tôi nhấp một ngụm trà.

"Lát nữa ạ."

"Ừ. Họ biết cháu về rồi. Em trai cháu nói với mẹ cháu đấy. Mẹ cháu từ hôm qua đã bắt đầu--"

Ông khựng lại.

"Bắt đầu dọn dẹp căn phòng đó của cháu. Dọn từ hôm qua đến hôm nay. Trong ngoài lau chùi ba lượt. Còn m/ua cả ga trải giường và vỏ chăn mới."

Tôi đặt chén trà xuống.

Nhìn về phía ngôi làng.

"Trưởng thôn."

"Ừ?"

"Ông nói xem--có những thứ--đã qua lâu như vậy rồi--liệu còn có thể--"

Tôi chưa nói hết câu.

Mã Đức Quý cười.

"Có thể hay không, cháu phải tự mình đi xem mới biết được."

--

Tôi đứng trước cổng sân nhà mình.

Cái sân không giống như trước nữa.

Tường đã được quét vôi lại. Cửa đã được sơn mới. Trong sân trồng hai cây hoa quế--không biết ai trồng, đã cao ngang người rồi.

Cửa khép hờ.

Trong sân không có ai, nhưng từ hướng bếp truyền đến tiếng động--tiếng xẻng lật xào, tiếng máy hút mùi vo ve, tiếng bát đĩa va chạm.

Tôi bước vào sân.

Cửa nhà chính mở rộng.

Trên bàn bát tiên bày bốn bộ bát đũa.

Bốn bộ.

Tôi đứng tại chỗ nhìn rất lâu.

Một, hai, ba, bốn.

Bốn bộ.

Tôi đếm ba lần.

Bốn bộ.

Khoảng cách giữa các bộ bát đũa bằng nhau, bày biện ngay ngắn, bát úp trên bàn, đũa đặt trên miệng bát.

Cái vị trí ở phía trong cùng ấy--

Cái vị trí dựa lưng vào tường ấy--

Cái vị trí trước đây chưa bao giờ có bát đũa ấy--

Bây giờ đã có rồi.

Bát là bát mới. Sứ trắng viền xanh.

Đũa cũng là đũa mới. Đũa tre, trên đầu khắc một chữ "Kỳ" nhỏ xíu.

Không giống với ba đôi còn lại.

Ba đôi kia là đũa tre m/ua ở siêu thị, nhẵn nhụi không chữ.

Chỉ có đôi này, là có chữ.

Là khắc bằng tay.

Nét d/ao rất thô, nét chữ vẹo vọ--

Là mẹ tôi khắc.

Bà ấy ngay cả viết tên mình cũng chưa chắc đã viết suôn sẻ, nhưng bà ấy đã từng nhát từng nhát khắc chữ "Kỳ" lên đôi đũa tre.

Tôi đứng bên bàn, đưa tay chạm vào chữ đó.

Đầu ngón tay chạm vào những vết khắc lồi lõm.

Nhát nào cũng rất sâu.

Như thể sợ khắc nông quá nó sẽ biến mất.

--

Tiếng bước chân truyền đến từ trong bếp.

Tôi quay đầu lại.

Mẹ tôi đứng ở cửa bếp.

Trên tạp dề dính vết dầu mỡ. Tay cầm một nắm rau xanh còn đang nhỏ nước. Những nếp nhăn trên mặt nhiều hơn ba năm trước không chỉ mười nếp. Tóc bạc nửa đầu, nhưng được búi gọn gàng.

Khoảnh khắc bà nhìn thấy tôi--

Nắm rau trong tay rơi xuống.

"Bạch" một tiếng.

Rơi xuống đất.

Nước b/ắn tung tóe.

Bà đứng đó, miệng há hốc, cổ họng chuyển động, không phát ra tiếng.

Không phải không muốn nói.

Mà là--

Lời nói chất chứa suốt ba năm, nghẹn lại ở cổ họng, chẳng ai chịu nhường ai.

Cuối cùng chỉ thốt ra được hai chữ:

"Về--về rồi à?"

"Vâng." Tôi nói, "Về ăn bữa cơm ạ."

Đôi môi bà r/un r/ẩy.