Vì mang ơn c/ứu mạng của em gái nhà hàng xóm, Trần Dương đã tự quyết định lấy giấy báo nhập học của tôi đưa cho cô ta.

“Sau này em phải gả cho anh, ân tình anh n/ợ chính là em n/ợ.”

“Đợi Trương Cầm đi học đại học xong, chúng ta sẽ kết hôn. Sau này anh lên huyện dạy học ki/ếm tiền, em ở nhà làm việc nhà, chúng ta không cần phải sống xa nhau nữa.”

Tôi đã bị anh ta thuyết phục.

Thế nhưng chỉ hai tháng sau khi giao giấy báo nhập học, Trần Dương đã làm đơn xin đi miền Bắc.

Tôi ở nhà vất vả chăm sóc hai bác, một năm trời không nhận được lấy một lá thư.

Chưa đầy ba mươi tuổi, tôi đã lao lực sinh b/ệnh, sau một lần ngã ngoài đồng thì không bao giờ đứng dậy được nữa.

Sau khi ch*t tôi mới biết, hóa ra ngay ngày thứ hai đến miền Bắc, Trần Dương đã đăng ký kết hôn với Trương Cầm – cô sinh viên đại học năm ấy, giờ đây con của họ đã học tiểu học rồi.

Mở mắt ra lần nữa, tôi trở về đúng ngày Trần Dương bắt tôi phải giao giấy báo nhập học.

1

“Tú Tú, em để giấy báo ở đâu rồi?” Trần Dương nhìn tôi đầy sốt sắng, trong mắt ánh lên vẻ phấn khích.

Thấy tôi không phản ứng, anh ta nắm lấy tay tôi: “Tú Tú, em đưa giấy báo cho Tiểu Cầm đi, đợi cô ấy đi học đại học rồi, anh sẽ lên huyện dạy học ki/ếm tiền, em ở nhà làm việc nhà, chúng ta sẽ không cần phải sống xa nhau nữa.”

“Sau này em phải gả cho anh, ân tình anh n/ợ chính là em n/ợ. Vì thế, em đưa giấy báo cho Tiểu Cầm, coi như là trả ơn c/ứu mạng của cô ấy dành cho anh.”

Trần Dương lải nhải không ngừng, tôi nhìn gương mặt quen thuộc này mà cảm thấy xa lạ vô cùng.

Trần Dương hơn tôi bốn tuổi, là vị hôn phu của tôi. Chúng tôi được hứa hôn từ nhỏ, lớn lên cùng nhau, coi như là thanh mai trúc mã.

Nhưng còn một người nữa cũng là thanh mai trúc mã, đó là Trương Cầm, sống ngay sau nhà Trần Dương, bằng tuổi, cùng ngày cùng tháng cùng năm sinh với tôi, đến cái tên cũng chỉ khác nhau mỗi một chữ.

Tôi tên Trương Tú, cô ta tên Trương Cầm.

Kiếp trước, khi tôi vất vả lắm mới thi đỗ đại học, đang chờ đợi việc học để thay đổi vận mệnh, thoát khỏi vùng núi này thì Trần Dương xuất hiện.

Trương Cầm từng c/ứu mạng Trần Dương khi anh ta s/ay rư/ợu nằm gục giữa đường, anh ta luôn coi cô ta là ân nhân c/ứu mạng, bất cứ chuyện gì cũng ưu tiên cô ta trước.

Có món gì ngon, đồ chơi gì lạ, dù chỉ là một tấm vải đẹp, Trần Dương cũng đều mang đến cho Trương Cầm.

Mỗi khi tôi phàn nàn, anh ta đều nhìn tôi đầy thất vọng: “Tú Tú, làm người phải biết ơn báo đáp. Nếu không có Tiểu Cầm, anh đã ch*t từ lâu rồi, những gì anh làm bây giờ đều là việc nên làm.”

Không chỉ vậy, anh ta còn yêu cầu tôi phải cùng anh báo đáp, bắt tôi đến nhà Trương Cầm giúp trồng trọt, làm việc nhà, bắt tôi giúp mẹ già của cô ta giặt giũ.

Anh ta nói sau này chúng tôi sẽ kết hôn, vợ chồng là một, ân nhân của anh chính là ân nhân của tôi.

Cho đến khi anh ta tự ý quyết định lấy giấy báo nhập học của tôi đưa cho Trương Cầm, để cô ta mạo danh tôi đi học đại học.

Tháng tiếp theo sau khi Trương Cầm đi học, Trần Dương xin đi làm ở miền Bắc. Để an ủi tôi, anh ta viết một tờ hôn thư, nói đợi ba năm sau sẽ về cưới tôi.

Trước khi đi, anh ta dặn dò tôi chăm sóc bố mẹ anh và mẹ của Trương Cầm. Tôi tin là thật, một mình làm ruộng cho cả ba gia đình, tuổi còn trẻ mà đã kiệt quệ vì lao lực.

Những lá thư tôi gửi đi đều bặt vô âm tín, Trần Dương không bao giờ trở lại nữa, cho đến mười năm sau, mẹ anh ta qu/a đ/ời, anh ta mới vội vã chạy về.

Khi anh ta và Trương Cầm dắt theo đứa con đang học tiểu học đứng trước mặt tôi, tôi mới hiểu ra mình đã bị lừa suốt bấy lâu nay.

Không lâu sau khi Trương Cầm tốt nghiệp đại học, hai người họ đã kết hôn, sống cuộc đời sung sướng bên ngoài, để mặc mình tôi gồng gánh khổ cực.

Biết được sự thật, tôi đổ b/ệnh nặng, ch*t ở tuổi 30.

Mở mắt ra lần nữa, tôi đã quay lại cái ngày Trần Dương bắt tôi giao giấy báo, tôi nhìn anh ta, nhếch môi cười.

“Theo quy định của pháp luật, giấy báo nhập học không được chuyển nhượng cho người khác.”

2

Trần Dương nghẹn lời, nhìn tôi vài giây rồi nói: “Tú Tú, cô ấy trông giống em, lại còn cùng ngày cùng tháng cùng năm sinh, chỉ cần em không nói, sẽ không ai nhận ra đâu.”

“Bố Tiểu Cầm mất sớm, mẹ cô ấy nuôi cô ấy khôn lớn không dễ dàng gì.”

“Hơn nữa, cô ấy là ân nhân c/ứu mạng của anh, chúng ta sớm muộn gì cũng là vợ chồng, ân nhân của anh chính là ân nhân của em mà.”

Trần Dương ra sức thuyết phục, vừa nói vừa lục lọi khắp nhà tôi.

Chúng tôi dù không sống cùng nhau nhưng hai nhà chỉ cách nhau vài mét, anh ta quá quen thuộc với nhà tôi.

Thế nhưng dù có lục tung lên, anh ta cũng không tìm thấy giấy báo nhập học của tôi.

Tôi lắc đầu, nhìn anh ta đầy thất vọng: “Anh dạy học ở huyện, đãi ngộ tốt, được người ta tôn trọng, tiền đồ rộng mở. Nếu em đi học đại học, sau này em cũng có thể có một công việc tốt, lẽ nào anh không muốn em đi học sao?”

“Đi học đại học là cơ hội duy nhất để em thoát khỏi vùng núi này, tại sao em phải nhường cho Trương Cầm? Anh đừng khuyên em nữa, em không thể nào đưa cho cô ta đâu.”

Thái độ tôi kiên quyết, mở cửa đuổi Trần Dương ra ngoài.

Anh ta thở dài đầy mất kiên nhẫn, chống nạnh, nói như thể đó là chuyện đương nhiên: “Sao em lại nhỏ mọn thế? Tại sao em không đặt mình vào vị trí của Tiểu Cầm mà nghĩ? Cô ấy và mẹ nương tựa vào nhau, nếu không có giấy báo này, cả đời cô ấy sẽ bị ch/ôn vùi trong núi. Còn em thì khác, em có bố mẹ yêu thương, có anh trai chiều chuộng.”

“Còn có anh là vị hôn phu làm giáo viên, nhưng Tiểu Cầm thì chẳng có gì cả!”

“Đừng làm lo/ạn nữa, lấy giấy báo ra đây. Em ngoan ngoãn đưa ra, anh vẫn sẽ cưng chiều em như trước.”

Tôi kiên quyết từ chối: “Tôi không đồng ý, anh đi đi.”

“Đừng làm mọi chuyện trở nên khó coi như vậy, lẽ nào em nhẫn tâm tước đoạt cơ hội thay đổi vận mệnh duy nhất của một cô gái đáng thương sao?” Trần Dương trừng mắt nhìn tôi đầy gi/ận dữ.

Tôi bật cười, nhún vai đầy thờ ơ: “Cô ta khổ thì liên quan gì đến tôi? Là do tôi gây ra à?”

Đúng lúc này, ngoài cửa truyền đến tiếng đồ vật rơi xuống đất, quay đầu nhìn lại, Trương Cầm với bím tóc đuôi ngựa đang đứng trước cửa nhà tôi. Cô ta đỏ hoe mắt nhìn hai chúng tôi, dưới chân là mớ rau vung vãi, rồi cô ta nức nở quay người chạy đi.

Trần Dương trừng mắt nhìn tôi một cái thật sắc rồi lập tức đuổi theo. Vài phút sau, Trần Dương dắt Trương Cầm vẫn đang sụt sùi đi vào.

Trương Cầm mắt đỏ hoe, đôi vai g/ầy run lên bần bật, trông vô cùng đáng thương.

“Lấy giấy báo ra đi, coi như anh c/ầu x/in em. Nếu mất cơ hội này, cả đời Trương Cầm chỉ bị ch/ôn vùi trong núi thôi, mẹ cô ấy đã giới thiệu cho cô ấy một gã đàn ông góa vợ rồi, lẽ nào em nhẫn tâm nhìn cô ấy gả cho một lão già hơn cô ấy mười mấy tuổi sao?”

“Mọi người đều lớn lên cùng nhau, xét về tình về lý, em đều nên giúp cô ấy.” Trần Dương hùng h/ồn nói.

Tiếng sụt sùi của Trương Cầm kết hợp với bài diễn văn đầy cảm xúc của anh ta tạo thành một giai điệu hoàn hảo, vang vọng mãi trước cửa nhà tôi, càng làm nổi bật lên vẻ sắt đ/á, vô tình của tôi.

Nhìn hai gương mặt này, tôi h/ận đến ngứa răng. Kiếp trước, chính họ đã hại tôi lao lực mà ch*t khi chưa đầy 30 tuổi, Trương Cầm cầm giấy báo của tôi tốt nghiệp thuận lợi, tìm được công việc tốt trong thành phố, hai người họ m/ua xe m/ua nhà, thực hiện cú nhảy vọt giai cấp, thậm chí còn chuyển cả hộ khẩu vào thành phố.

Đằng sau vẻ hào nhoáng đó chính là m/áu và nước mắt của một mình tôi.

Nhìn màn kịch của hai người họ, tôi cầm cái chổi dựa vào tường quất mạnh vào người Trần Dương, hét lên: “Cút hết đi, đừng ai mơ tưởng đến giấy báo nhập học của tôi!”

3

“Chị Tú, chị đừng gi/ận, chị không muốn cho em cũng hiểu mà, dù sao em cũng quen với cuộc sống khổ cực này rồi, em chỉ là... chỉ là ngưỡng m/ộ chị được đi học thôi.”

“Nếu không phải bố em mất sớm, em cũng nhất định có thể học hành tử tế, rồi dựa vào sức mình thi đỗ một trường đại học tốt.” Trương Cầm nói, khóc càng thêm đ/au lòng.

Trần Dương sợ tôi đá/nh cô ta, vội vàng kéo Trương Cầm lùi lại, vừa lùi vừa chỉ vào tôi: “Em quá đáng lắm rồi, anh cho em một đêm suy nghĩ kỹ, ngày mai phải cho anh câu trả lời.”

Nói xong, anh ta bế bổng Trương Cầm đang khóc như mưa về nhà.

Đợi hai người họ đi xa, tôi mới thở phào nhẹ nhõm, vội chạy vào nhà củi lấy giấy báo nhập học đang giấu dưới đống củi ra.

Đúng lúc này, tôi chợt thấy một đôi mắt đang nhìn mình từ trong bóng tối, nhưng tôi không làm kinh động đến người đó mà giả vờ như không thấy.

Những ngón tay tôi vuốt ve dòng chữ "Đại học Sư phạm Hoa Đông", nước mắt lăn dài trên má. Kiếp trước tôi quá ngốc, không trân trọng cơ hội khó khăn lắm mới có được này. Biết bao đêm ngày b/án mặt cho đất b/án lưng cho trời, tôi đều mơ tưởng nếu người đi học là mình thì cuộc đời sẽ rực rỡ đến nhường nào.

Còn 30 ngày nữa là đến ngày nhập học, để không xảy ra bất kỳ sai sót nào, tôi định đợi bố mẹ và anh trai từ huyện về sẽ bàn bạc với họ, để tôi đi báo danh sớm, tôi có thể tìm việc làm thêm gần trường đợi ngày khai giảng.

Đây cũng là vì sự an toàn của bản thân, dù sao tôi cũng không biết Trần Dương và Trương Cầm sẽ làm ra những chuyện cực đoan gì để giành lấy giấy báo của tôi.

Bố tôi là thợ mộc có tiếng trong làng, anh trai tôi từ nhỏ học không giỏi, chưa tốt nghiệp cấp hai đã theo bố học nghề, mẹ tôi thì giúp việc vặt. Họ thường xuyên lên huyện nhận việc, đóng đồ nội thất cho người ta. Ba ngày nữa họ sẽ về.

Tôi nhất định phải bảo vệ giấy báo và bản thân mình trong ba ngày này.

Cất kỹ giấy báo, tôi về phòng thu dọn đồ đạc.

Sáng sớm hôm sau, cửa bị gõ vang, giọng nói đáng gh/ét của Trần Dương vang lên từ bên ngoài.

Tôi không mở cửa, anh ta liền đứng ngoài cổng hét: “Tú Tú, em nghĩ kỹ chưa?”

“Thực ra anh đã nghĩ cả đêm rồi, em không đồng ý chẳng qua là vì thiếu cảm giác an toàn, sợ anh bỏ rơi em đúng không? Anh quyết định rồi, chúng ta đính hôn trước, đợi em đủ tuổi, chúng ta đi đăng ký kết hôn, như vậy được không? Anh không cần em đi học đại học đâu, chỉ cần ở nhà chăm sóc chồng con là được, anh hoàn toàn có thể chăm sóc tốt cho em.”

Trần Dương vẽ bánh vẽ mà không cần thở dốc. Kiếp trước, tôi cũng từng kiên trì với ước mơ, nhưng để khiến tôi thay đổi ý định, Trần Dương đã cố tình bày hai mâm cỗ đính hôn trước mặt trưởng thôn và họ hàng hai bên.

Thời đó không thịnh hành đính hôn, mọi người đều nói anh ta coi trọng tôi, chính vì chuyện này mà tôi đã giao nộp giấy báo, cũng là giao nộp cả cuộc đời mình.

Sau này tôi mới biết, lễ đính hôn đó hoàn toàn không có giá trị pháp lý, tờ giấy đăng ký kết hôn của anh ta và Trương Cầm mới là vợ chồng danh chính ngôn thuận.

Vì hai nhà đã hứa hôn từ nhỏ, cả làng ai cũng biết, tôi suy nghĩ một lát rồi giả vờ vui vẻ đồng ý chuyện đính hôn.

Giọng Trần Dương đầy phấn khích: “Tốt, tốt, anh đi chuẩn bị tiệc đính hôn đây.” Nói rồi, anh ta quay người bỏ đi.

Sau khi bố mẹ và anh trai về, tôi kể hết chuyện trọng sinh cho họ nghe. Nhà tôi tuy là nông dân nhưng cả nhà đều cưng chiều tôi, nếu không thì vào những năm 90, tôi không thể nào thuận buồm xuôi gió học đến tận đại học.

Họ tin tưởng tôi vô điều kiện, tôi liền bày ra kế hoạch của mình.

Đến ngày đính hôn, trước cửa hai nhà bày hai bàn tròn lớn, họ hàng hai bên, trưởng thôn, bí thư chi bộ đều là người làm chứng.

Trần Dương còn trịnh trọng viết một tờ hôn thư, tôi thấy Trương Cầm đứng không xa nhìn chúng tôi đầy gh/en tị.

Cũng phải đến gần lúc ch*t tôi mới hiểu ra mọi chuyện, ân nhân c/ứu mạng là giả, hai người họ tâm đầu ý hợp mới là thật.

Trần Dương đọc hôn thư đầy tình cảm, còn m/ua cho tôi một chiếc nhẫn bạc, anh ta quỳ một chân xuống: “Tú Tú, người thành phố đều thích cầu hôn, em có đồng ý gả cho anh không?”

Mọi người đều đổ dồn ánh mắt về phía tôi, trong ánh mắt nhìn thẳng của Trần Dương đầy sự mong chờ và... toan tính.

Im lặng vài giây, tôi lớn tiếng nói: “Không đồng ý!”

4

Lời vừa dứt, tất cả mọi người đều hít hà một hơi lạnh.

Nụ cười trên mặt Trần Dương đông cứng lại, bố mẹ anh ta cũng lập tức sầm mặt xuống, nhìn tôi đầy khó chịu.

Trưởng thôn cười gượng: “Tú Tú, cháu nói nhầm phải không? Phải nói là đồng ý mới đúng chứ.”

“Cháu không nói nhầm, cháu không đồng ý gả cho Trần Dương. Lời hứa hôn từ nhỏ của chúng cháu vốn dĩ chẳng có giá trị gì cả. Hôm nay có mặt đông đủ các bậc bề trên, cháu cũng nói thẳng luôn, cháu và Trần Dương chỉ là hàng xóm mà thôi, sau này cháu sẽ không và cũng không muốn gả cho anh ta.”

Tất cả mọi người đều trợn tròn mắt kinh ngạc, bởi vì trước nay tôi luôn lẽo đẽo theo sau anh ta như cái đuôi, không rời nửa bước.

Bản thân Trần Dương cũng không ngờ tôi sẽ từ chối, anh ta từ kinh ngạc chuyển sang sững sờ, cuối cùng ánh mắt trở nên khó hiểu.

“Em... em không muốn gả cho anh?”

“Hồi nhỏ chẳng phải em nói lớn lên sẽ gả cho anh, kết hôn với anh sao?” Trần Dương nói đầy đ/au lòng.

Tôi xua tay: “Lúc đó cháu còn nhỏ không hiểu chuyện, lời trẻ con nói thôi.”

“Hơn nữa, cháu luôn chỉ coi anh là anh trai. Hứa hôn từ nhỏ vốn là hủ tục phong kiến, bây giờ đề cao tự do yêu đương, anh luôn hiểu lầm cháu rồi, tình cảm cháu dành cho anh chỉ là tình cảm anh em hàng xóm thôi.”

Những lời của tôi khiến mặt Trần Dương trắng bệch, anh ta đứng dậy, đặt mạnh chiếc nhẫn lên bàn, rồi trừng mắt nhìn tôi.

“Em cố tình trêu đùa anh?”

“Cháu không có, dù sao mọi người cũng ở đây rồi, trưởng thôn và bí thư cũng có mặt, ai cũng biết lời đồn đại có thể h/ủy ho/ại cuộc đời một cô gái, huống chi là ở cái ngôi làng nhỏ bé khép kín này. Vì vậy hôm nay cháu muốn nhân cơ hội này để mọi người làm chứng, cháu và Trần Dương, từ hôm nay trở đi, không còn cái hủ tục hứa hôn nào nữa, chúng ta chỉ là hàng xóm mà thôi!”

Họ hàng hai bên nhìn nhau, mẹ Trần Dương khó chịu nói: “Chúng tôi cũng không bắt buộc Tiểu Dương phải cưới cô, con trai nhà tôi là giáo viên trên huyện, cô gái nào mà chẳng tìm được? Cô không muốn thì nói thẳng, việc gì phải làm lớn chuyện như vậy? Chẳng lẽ con trai tôi còn bám lấy cô không buông chắc?”

“Trương Kiến Quốc, nhà ông dạy con cái như thế này sao?” Bố Trần Dương nhìn bố tôi.

“Chúng tôi tôn trọng mọi ý nguyện của con cái. Bữa cơm hôm nay coi như chúng tôi mời bà con lối xóm tụ họp thôi. Con gái tôi sắp đi học đại học, chuyện hôn nhân cũng không vội, sau này gặp được người mình thích, nó sẽ tự cân nhắc.” Bố tôi cười ha hả.

Trần Dương còn muốn nói gì đó, nhưng tôi đã đứng dậy vào nhà.

Trưởng thôn ra hòa giải, bảo mọi người cứ coi như ăn bữa cơm thân mật, họ hàng hai bên tan cuộc trong không vui.

Trần Dương mấy lần đến nhà tìm tôi đều bị anh trai có cơ bắp cuồn cuộn của tôi đuổi đi.

Tôi còn bảo bố mẹ đi khắp làng rêu rao chuyện tôi sắp đi học đại học, tôi muốn cho tất cả mọi người đều biết, trên giấy báo nhập học ghi tên là Trương Tú.