Năm bốn mươi sáu tuổi, tôi mắc một căn b/ệnh.

Chồng tôi bảo đó là b/ệnh lười.

Con gái tôi bảo đó là b/ệnh th/ần ki/nh.

Bác sĩ nói với tôi, đó là b/ệnh trầm cảm.

Nhưng tôi không hiểu, một kẻ nửa thân đã vùi xuống đất như tôi, sao lại có thể mắc căn b/ệnh chỉ người trẻ mới mắc chứ?

1

Trong lúc xếp hàng chờ đến lượt, tôi bị thu hút bởi giọng nói ở hàng ghế bên cạnh.

Người phụ nữ đó trạc tuổi tôi, gương mặt cũng đầy vẻ sương gió, trông như thể bị cuộc đời hànhz hạz đến kiệt cùng.

Cô ta nắm ch/ặt tờ kết quả trong tay, cố gắng hạ thấp giọng, quở trách đứa con đang ngồi thẫn thờ bên cạnh.

"Đúng là dở hơi, cơm ăn nước uống đầy đủ, vậy mà mày còn bày đặt trầm cảm?"

"Trầm cảm cái gì, tao thấy là do chơi điện thoại nhiều quá đấy."

"Tao với bố mày có dễ dàng gì không? Nhịn ăn nhịn mặc để nuôi mày ăn học, mày lấy tư cách gì mà đổ b/ệnh?"

"Cái thứ b/ệnh quái q/uỷ gì, tao thấy là do mày làm mình làm mẩy! Ở cái thời của chúng tao, vứt ra đồng làm mấy ngày là khỏi hết."

"Học hành cũng không chịu đi! Chúng tao b/án sống b/án ch*t vì ai? Sao mày là đứa trẻ không biết xót xa cho cha mẹ thế hả."

Biểu cảm của đứa trẻ không hề thay đổi, như thể đã quen rồi, hoặc cũng có thể là chẳng còn quan tâm nữa.

Ánh mắt nó dại dại nhìn chằm chằm vào lưng ghế phía trước, như một con búp bê vải không có linh h/ồn.

Có lẽ vì không nhận được sự an ủi cảm xúc nào, người phụ nữ quay sang bắt chuyện với tôi.

"Chị ơi, chị cũng đưa con đi khám khoa này à?"

Tôi theo phản xạ giấu tờ giấy trong tay ra sau, sợ bị người khác phát hiện.

Nhưng ngay khoảnh khắc tiếp theo, tôi lại thấy hành động của mình nực cười vô cùng.

Đã đến tận đây rồi, giấu giếm thì có ích gì nữa.

Người phụ nữ cười một cách bao dung: "Không sao đâu, nhà tôi cũng thế này, tôi hiểu mà."

Cô ta chỉ vào đứa con mình, rồi lại không kìm được mà than vãn: "Chị bảo xem, bọn trẻ bây giờ nghĩ cái gì không biết, mỗi nhà một đứa như báu vật cung phụng, kết quả lại cung phụng ra một đứa th/ần ki/nh, ngày nào ở nhà cũng đòi sống đòi ch*t... Thời chúng mình, một nhà bảy tám đứa con, cơm còn chẳng đủ ăn, làm gì có tâm trạng mà mắc b/ệnh cơ chứ."

"...Có lẽ, có lẽ là do áp lực bây giờ lớn quá thôi," tôi đáp lại một cách khô khốc.

"Áp lực hơn cả chúng ta sao?" Người phụ nữ không kìm được, cười khẩy một tiếng: "Chúng ta trên có già dưới có trẻ. Dậy sớm hơn gà, ngủ muộn hơn chó, đến b/ệnh còn chẳng dám m/ua th/uốc uống, mà có thấy ai quanh đây kêu ca không sống nổi đâu."

Cô ta vừa nói vừa kéo cánh tay đứa trẻ, vén tay áo cho tôi xem: "Chị nhìn xem, đứa trẻ lớn thế này rồi mà đã bắt đầu cầm d/ao rạ/ch lên tay. Dùng cái ch*t để u/y hi*p cha mẹ chúng tôi, đúng là đi/ên rồi."

Ánh mắt tôi không tự chủ được mà rơi vào những vết rạ/ch đó.

Có cái sâu, có cái nông, có cái đã đóng vảy, có cái vẫn sưng đỏ rỉ m/áu.

"đ/au không?" tôi lẩm bẩm.

"Biết đ/au là tốt! Bọn trẻ bây giờ, vì không muốn đi học mà cái gì cũng có thể giả vờ ra được," người phụ nữ ngắt lời tôi, trên mặt vẫn còn vẻ bất mãn: "Thật là x/ấu hổ ch*t đi được."

Những ngón tay của cô bé co rút lại, rồi đôi môi khẽ động đậy.

"đ/au ạ."

Ánh mắt nó vẫn dán ch/ặt vào lưng ghế, giọng nói nhỏ bé nhưng rõ ràng: "đ/au lắm, đ/au lắm... nhưng con không kiểm soát được."

Sống mũi tôi cay cay, nhưng tôi không biết phải nói gì.

Theo thân phận của mình, tôi nên đứng về phía phụ huynh để giáo huấn cô bé vài câu.

Nhưng thật bất ngờ, hai câu nói đó giống như miếng bông ngâm giấm nghẹn ứ trong lồng ngựk, khiến tôi không kìm được mà muốn rơi lệ theo.

Người phụ nữ bị bộ dạng của tôi làm cho h/oảng s/ợ, cô ta gi/ật b/ắn người, tiện thể ôm ch/ặt lấy cô bé bên cạnh vào lòng, ánh mắt cảnh giác nhìn tôi: "Chị, chị không sao chứ?"

Sao tôi có thể có chuyện gì được chứ?

Tôi nghĩ vậy, nhìn người phụ nữ với vẻ không hiểu.

Nhưng ánh mắt cô ta nhìn tôi càng thêm cảnh giác, chẳng nói lời nào, kéo cô bé vội vã đổi chỗ khác.

Có cô y tá nhìn thấy, thuần thục lấy từ trong túi ra một xấp giấy đưa cho tôi: "Lau đi ạ."

Tôi ngơ ngác ngẩng đầu, không hiểu ý cô ấy.

Ngay khoảnh khắc tiếp theo, một giọt chất lỏng rơi xuống tay tôi.

Tôi sờ lên mặt mình, thoáng chốc bàng hoàng, hóa ra mình đã khóc.

Nhưng lạ thay, tôi chẳng có lấy một chút cảm giác nào.

Cơ thể và linh h/ồn như bị chia c/ắt thành hai thái cực.

Một bên đ/au đớn vặn vẹo tột cùng, một bên lại tê liệt cứng đờ.

"Trương Tú Lệ, người tiếp theo là chị."

Cô y tá cầm tờ đơn trên tay tôi, đối chiếu thông tin: "Để tôi đưa chị vào nhé."

Tôi như một con rối, được cô y tá dẫn đi gặp bác sĩ.

Khi đi ngang qua hai mẹ con kia, người phụ nữ nhổ nước bọt một cái: "Đã bao nhiêu tuổi rồi mà cũng bày đặt b/ệnh th/ần ki/nh, người nhà cũng không quản lý gì cả."

"Nói cái gì thế hả!"

Cô y tá có tinh thần chính nghĩa liền quát lên: "Đây là b/ệnh viện."

"Tôi có nói gì đâu."

Người phụ nữ lầm bầm, vẻ kh/inh bỉ trong mắt cô ta như ngọn lửa, th/iêu đ/ốt khiến tôi muốn bỏ chạy.

Nhưng tôi chẳng còn nơi nào để trốn nữa.

Tôi chỉ có thể chủ động mà cũng đầy bị động bước vào căn phòng khám màu trắng đó.

2

"Họ tên."

"Trương Tú Lệ."

"Tuổi."

"Bốn mươi sáu."

Bác sĩ phụ trách ghi chép ngẩng đầu nhìn tôi một cái, rồi lại cúi xuống.

"Có biết chữ không?"

Tôi lắc đầu: "Chỉ biết viết tên mình thôi, không được đi học, không biết chữ mấy đâu ạ."

Bác sĩ tiếp tục gõ bàn phím lạch cạch trước máy tính.

Không biết đã qua bao lâu, lâu đến mức hai linh h/ồn tách rời lại hợp làm một, lòng dũng cảm sót lại biến mất, lý trí lại quay về.

Tôi đột nhiên cảm nhận được một cảm xúc đã lâu không thấy.

X/ấu hổ.

Tại sao mình lại nóng đầu mà đến đây chứ.

Con gái sắp sinh rồi, nếu bị người ta biết có một bà mẹ bị th/ần ki/nh, liệu có bị người ta cười nhạo không?

Chồng tôi sắp nghỉ hưu rồi, ông ấy vốn là người giữ thể diện, nếu bị người ta biết có một người vợ bị th/ần ki/nh, chắc chắn sẽ bị người ta bàn tán nhỉ.

Tôi nghiến răng, nỗi bất an trong lòng khiến tôi không kìm được mà cấu vào tay mình từng chút một, cho đến khi m/áu chảy ròng ròng, mới tạm thời bị cơn đ/au thu hút sự chú ý.

"Bác sĩ, bác sĩ lúc nãy nói tôi mắc b/ệnh th/ần ki/nh hay t/âm th/ần gì đó, bảo tôi đến chỗ bác sĩ treo số khám. Có phải nhầm lẫn gì không ạ, tôi có b/ệnh, nhưng không phải cái loại b/ệnh mà bọn trẻ con mới mắc đâu."

Bác sĩ ngẩng đầu lên khỏi màn hình máy tính, ánh mắt vẫn bình tĩnh và dịu dàng: "Vậy chị nghĩ mình mắc b/ệnh gì?"

"B/ệnh lười."

Tôi khẳng định chắc nịch.

"B/ệnh lười?"

Bác sĩ nhắc lại một lần, rồi tiếp tục hỏi tôi: "Tại sao chị lại nghĩ mình mắc b/ệnh này?"

Ánh mắt của cô ấy mang lại một thứ sức mạnh, khiến tôi không kìm được mà muốn thổ lộ điều gì đó.

3

"Thực ra, tôi cũng không biết mình rốt cuộc mắc b/ệnh gì."

Tôi cố gắng nhớ lại: "Lúc đầu, tôi không thấy đây là b/ệnh."

Tôi là một người đàn bà già.

Một người đàn bà già rất đỗi truyền thống.

Trước khi lấy chồng nghe lời bố mẹ, sau khi lấy chồng nghe lời chồng.

Cuộc đời tôi, chính là đi từ cái bếp này sang cái bếp khác.

Người phục vụ từ bố mẹ, trở thành chồng, rồi đến con gái và con của nó.

"Tôi chẳng có tài cán gì, chỉ biết dọn dẹp nhà cửa thôi."

"Con gái và chồng tôi đều là người có tài, có tiền đồ, không giống tôi, đến chữ cũng không biết mấy, WeChat phải học mấy lần mới biết gọi video."

"Nhưng khó khăn lắm mới học được, thì tôi cũng chẳng có ai để gọi."

"Họ đều bận..."

"Bà lải nhải cái gì đấy?"

"Có việc gì về nhà rồi nói không được à?"

"Đừng có gọi đột ngột thế mẹ, mẹ không biết thế này phiền lắm sao?"

Giọng nói của chồng và con gái dường như lại vang lên bên tai.

Tôi thở dài...

"Bận rộn cũng tốt."

Còn tốt ở đâu, tôi cũng chẳng biết.

Đầu ngón tay giấu trong tay áo chạm vào vết thương rướm m/áu, dùng chút sức lực, mang lại cảm giác đ/au đớn.

Cảm giác kí/ch th/ích này khiến tôi mê mẩn, khiến tôi có cảm giác mình vẫn còn sống.

Dựa vào chút đ/au đớn này, tôi cố gắng tập trung tư tưởng, tiếp tục kể lể.

"Tôi cũng bận lắm, việc nhà tôi làm thế nào cũng chẳng bao giờ hết."

"Tôi phải đá/nh giày da cho chồng mỗi ngày, ủi phẳng quần áo cho ông ấy. Tôi còn phải giặt tay đồ Iót và áo sơ mi lụa cho con gái, những thứ đó đắt tiền lắm, không được giặt máy, chỉ có thể giặt tay... Giặt tay sạch, tiết kiệm điện nước, chỉ là hại tay, tay mùa đông lúc nào cũng nứt nẻ."

"Tôi vui nhất là lúc nấu cơm tối."

"Tôi có thể chạy đến chợ thật xa để m/ua những món chúng nó thích ăn, rồi nấu cơm, đợi chúng nó tan làm về nói chuyện với tôi."

"Nhưng chúng nó chẳng bao giờ nói chuyện với tôi."

"Một cái bàn, tôi ngồi bên này, chúng nó ngồi bên kia. Tôi nhìn chúng nó, chúng nó nhìn điện thoại."

"Mỗi lần tôi vừa mở lời, chúng nó lại mất kiên nhẫn ngắt lời, hỏi tôi không có việc gì làm à?"

"Con gái bảo tôi hãy làm nữ chính, hãy đi theo đuổi lý tưởng của riêng mình. Nhưng lý tưởng của tôi chỉ là được trò chuyện với nó thôi mà."

"Tôi buồn quá, tôi muốn nuôi một con thú cưng. Nhưng thú cưng sẽ rụng lông, mà con gái lại đang mang th/ai."

Tôi nhìn hình ảnh phản chiếu méo mó của mình trên ly thủy tinh, như thể vừa nhớ ra câu hỏi trước đó của bác sĩ, vội vàng chuyển chủ đề: "Cho nên tôi đã m/ua một chậu sen đ/á."

"Chậu sen đ/á đó mọc mũm mĩm, giống hệt con gái lúc nhỏ, tôi rất thích nói chuyện với nó."

Nhắc đến vật nhỏ đó, khóe môi tôi không kìm được mà cong lên, nhưng rất nhanh, niềm vui đó đã biến mất.

"Sen đ/á ch*t rồi."

Ngày đó tôi nói chuyện với sen đ/á lâu hơn một chút, đến khi hoàn h/ồn mới phát hiện, đã đến giờ chồng tan làm.

Tôi vội vàng đi m/ua thức ăn.

"Thời gian gấp quá, nên tôi quên không cất sen đ/á đi."

"Đến khi tôi về nhà, tôi phát hiện sen đ/á ch*t rồi."

Tôi lại lặp lại một lần nữa: "Chồng tôi về nhà thích hút th/uốc ở phòng khách. Vừa hay ngày đó cái gạt tàn đã rửa sạch, tôi úp ngược nó lại để hong khô. Nhưng chồng tôi không lật nó lại."

"Ông ấy dùng chậu sen đ/á của tôi làm gạt tàn."

"Sen đ/á của tôi, ch*t rồi."

4

Ngày sen đ/á ch*t, hình như tôi bắt đầu mắc b/ệnh.

Tôi vẫn nấu cơm cho họ như thường lệ, vẫn làm việc nhà như thường lệ.

Nhưng khi tôi làm xong mọi việc, nằm trên giường, trong đầu tôi luôn hiện lên chậu sen đ/á đó.

Trên chậu sen đ/á mũm mĩm đó, cắm đầy tàn th/uốc, phủ đầy tro bụi.

Tôi hình như nghe thấy tiếng gì đó đang gào khóc, tiếng gì đó đang thét lên, nhưng tôi không tìm thấy nguồn gốc.

"Tôi muốn xem xem, đó có phải là sen đ/á của tôi đang khóc không. Nhưng âm thanh chỉ xuất hiện trong mơ, nên tôi cứ ngủ mãi, ngủ mãi."

Ngủ có lẽ ba ngày, có lẽ bốn ngày.

Cho đến khi bị chồng lôi dậy, m/ắng tôi không giặt quần áo, lười biếng lạ thường, tôi mới đột nhiên tìm ra nguyên nhân.

"Vì tôi mắc b/ệnh, tôi mắc b/ệnh lười, nên mới cứ muốn ngủ."

"Từ đó gọi là gì nhỉ, trốn tránh, đúng rồi, tôi đang dùng việc ngủ để... trốn tránh, việc nhà."

Trong quá trình hồi tưởng lại từ này, tôi lại không kìm được mà cấu vào tay: "Bác sĩ, bác sĩ cho tôi th/uốc chữa b/ệnh lười đi, nhà tôi còn bao nhiêu việc. Con gái tôi sắp sinh rồi, nó bảo mẹ chồng nó đ/au lưng, nấu cơm cũng không ngon, tôi còn đợi về nhà chăm sóc nó đây."

5

Tôi cầu c/ứu nhìn bác sĩ, nhưng ánh mắt cô ấy nhìn tôi mang theo những cảm xúc không thể diễn tả.

Giống như thương hại, lại giống như cảm thông.

"Cô ơi, trên đời này không có b/ệnh lười đâu ạ."

Giọng cô ấy rất nhẹ, như sợ làm tôi h/oảng s/ợ: "Cô là quá mệt mỏi rồi."

"Quá mệt mỏi?" tôi không kìm được cười: "Bác sĩ, tôi không mệt."

Sao tôi có thể mệt được chứ.

Trước khi chưa lấy chồng, tôi một mình cày hơn mười mẫu ruộng, còn phải lo việc nhà, rảnh rỗi lại lên núi c/ắt cỏ về cho lợn ăn.

Nhà chồng nghèo, không được đi học.

Tôi cứ rảnh là đi hái hoa b/án hoa.

Không có hoa, tôi lại đi làm thuê.

Bận rộn bao nhiêu năm, mới nuôi ông ấy thành tài.

Khi đó tôi chưa sáng đã lên núi, một ngày không biết chạy bao nhiêu chuyến.

Khi đó chẳng hề thấy mệt, cũng không thấy sợ, càng không thấy buồn chán gì cả.

Bây giờ có điện thoại, có tivi, còn có bao nhiêu thiết bị thông minh giúp đỡ, sao tôi có thể mệt được chứ.

"Tôi chắc chắn là mắc b/ệnh rồi."

Tôi đưa tay bám ch/ặt mép bàn, người không tự chủ được nghiêng về phía trước: "Bác sĩ, bác sĩ xem lại cho tôi đi, chắc chắn là mắc b/ệnh rồi."

Không mắc b/ệnh, sao tôi có thể đột nhiên lười biếng như vậy?

Chắc không phải, chắc không phải là linh h/ồn của sen đ/á ám tôi đấy chứ.

Tôi hơi hoảng lo/ạn, hai tay đan vào nhau, không kiểm soát được mà cấu vào tay.

Ánh mắt bác sĩ rơi xuống đầu ngón tay tôi, đột nhiên thay đổi sắc mặt.

Cô ấy vừa dặn bác sĩ ghi chép đi lấy băng gạc, vừa nhẹ nhàng nâng tay tôi lên, thở dài một tiếng thật dài: "Cô ơi, cô mắc b/ệnh rồi, nhưng không phải b/ệnh lười."

"Cháu nghi là trầm cảm."

"Điều này không thể nào."

Tôi không kìm được cười: "Bác sĩ, bác sĩ đừng lừa tôi, đó là b/ệnh chỉ bọn trẻ con mới mắc thôi."

"Tôi đã bốn năm mươi tuổi rồi, sao có thể mắc căn b/ệnh này được."

Tôi kéo khóe miệng, kéo đi kéo lại, trên mặt đột nhiên có cảm giác mát lạnh.

"Sao tôi có thể mắc căn b/ệnh này cơ chứ."

Một nỗi tuyệt vọng trào dâng từ trong cơ thể.

Trước đó khi đi khám b/ệnh, bác sĩ kia cũng nói như vậy.

Tôi không hiểu trầm cảm là gì.

Cho nên tôi thử hỏi con gái.

Con gái tựa vào đầu giường, vừa hờ hững đáp lại: "Chính là cái b/ệnh th/ần ki/nh làm mình làm mẩy thôi."

Sự kh/inh bỉ trong giọng nói khiến tôi đến tận bây giờ vẫn không kìm được r/un r/ẩy.

Sao tôi có thể mắc căn b/ệnh đó được chứ.

Tôi không thể mắc căn b/ệnh này được.

Bác sĩ lấy băng gạc, vừa băng bó ngón tay cho tôi, vừa dịu dàng an ủi: "Bây giờ chỉ là suy đoán của cháu, cụ thể còn phải làm kiểm tra mới x/ác định được... Người nhà không đi cùng cô à?"

Tôi lắc đầu, khô khốc mở miệng: "Nó, chúng nó bận."

"Trường hợp của cô, lần sau tốt nhất nên đưa người nhà đi cùng."

Bác sĩ băng xong ngón tay cuối cùng, ngẩng đầu nhìn tôi: "Có bảo hiểm y tế không ạ?"

Tôi theo phản xạ gật đầu, rồi lại đột ngột dừng lại: "Kiểm tra, kiểm tra hết bao nhiêu tiền ạ."

"Sau khi bảo hiểm thanh toán thì khoảng ba năm trăm gì đó."

Cô ấy nói xong, khựng lại một chút, nhìn tôi: "Tiền có đủ không ạ?"

Tôi không trả lời: "Nếu thực sự mắc b/ệnh này, điều trị hết bao nhiêu tiền ạ?"

"Trường hợp đơn giản thì có thể không cần dùng th/uốc. Nếu phức tạp, tiền th/uốc mỗi tháng khoảng một nghìn năm trăm trở lại."

Một nghìn năm trăm.

Đủ để m/ua cho con gái một bộ quần áo tử tế rồi.

Tôi mím môi: "Tôi không có b/ệnh."

Bác sĩ im lặng: "Cô ơi, b/ệnh này phát hiện càng sớm càng dễ kiểm soát."

Trong đầu tôi thoáng qua cánh tay của cô gái lúc nãy, rồi đột ngột đứng dậy, đi về phía ngoài cửa.

"Tôi không có b/ệnh, tôi không có b/ệnh, tôi không có b/ệnh."

Tôi lại không làm hại bản thân, tôi chỉ là hơi lười một chút, sao tôi có thể mắc b/ệnh được chứ!

Tôi chắc chắn không có b/ệnh.

Bác sĩ gọi hai tiếng, không đuổi theo.

Tôi lại hoảng lo/ạn không chịu nổi, cứ thế đi thẳng ra ngoài, cho đến khi đ/âm sầm vào một bóng người, mới đột ngột bình tĩnh lại.

"Th/ần ki/nh..." lời của người phụ nữ chưa nói hết: "Chị, là chị à, bác sĩ nói sao?"

"Tôi không có b/ệnh."

Tôi hét lớn.

Tôi thật sự không có b/ệnh, thật đấy.

Biểu cảm của cô gái không thay đổi, ánh mắt nó rơi xuống đầu ngón tay tôi, đột nhiên lên tiếng hỏi: "đ/au không?"