Dây ngũ sắc giải oan

Gió chớm thu từ bãi bồi gò Đống Sậy thổi dạt qua triền đê, cuốn theo mùi hoa đại ngai ngái lẫn trong vị phù sa ngọt lịm của con nước ròng. Mặt sông Lương lúc xế chiều phẳng lặng, ánh tà dương dát một lớp vàng mỏng tang lên những doi cát thoai thoải. Không còn mùi rêu thối nồng nặc hay bọt khí sủi tăm tanh tưởi, bến đò hôm nay phong quang lạ thường.

Dọc theo mép nước, nơi từng cắm những cọc tre nhọn hoắt ngăn dòng xoáy Vực Q/uỷ, giờ chỉ còn trơ lại các hố cát mịn đang được con nước bồi đắp dần. Thục ngồi xếp bằng bên bờ doi cát, đôi tay thoăn thoắt gài từng bấc tim đèn bằng sợi bông nõn vào lòng đĩa gốm da chu láng bóng. Bên cạnh nàng, một chiếc liễn sành đựng dầu lạc thơm lừng được mở nắp. Nàng chấm que diêm thắp lên từng ngọn lửa nhỏ. Từng đĩa dầu lạc được nàng nhẹ nhàng đặt dọc theo mép nước, chạy dài từ chân phiến đ/á xanh tạ tội của họ Đỗ cho tới tận bậc thềm rêu phong của miếu Thủy thần. Ánh lửa vàng non ấm áp bập bùng soi rọi đáy nước trong leo lẻo, phảng phất khói thơm dịu nhẹ, át đi cái lạnh lẽo ngàn năm của đáy sâu.

Từ phía gò mả đầu làng, tiếng gậy tre gõ cọc cạch trên đ/á sỏi chậm rãi tiến lại gần.

Thầy Mo Khảm dò từng bước bằng đôi bàn chân g/ầy guộc phủ đầy bùn khô. Hai hốc mắt hõm sâu nhăn nheo của lão khẽ run lên khi đón lấy ngọn gió sông man mác. Chiếc áo vải thô màu chàm đã bạc thếch ở hai bên vai, trên lưng lão mang một chiếc giỏ nan đan mắt cáo. Đỗ Lương từ mép thuyền nan bước vội lên bờ, chìa tay đỡ lấy khuỷu tay g/ầy guộc của người thầy cúng m/ù.

Lão Khảm khựng lại, bàn tay ráp như vỏ cây bưởi r/un r/ẩy chạm vào cánh tay rắn rỏi của Lương. Khóe miệng móm mém của lão gi/ật gi/ật:

— Con nước hôm nay... hiền lắm phải không con?

Lương đỡ lão ngồi xuống tảng đ/á phẳng bên gốc đa, khẽ đáp:

— Nước trong vắt, cụ ạ. Đáy bùn lắng xuống rồi, không còn sóng cuộn ngược chiều nữa.

Lão Khảm gật đầu lia lịa, hai bàn tay run bần bật lần mở nắp chiếc giỏ nan. Bên trong chiếc giỏ Iót bằng vải điều, một cuộn chỉ bện ngũ sắc dày bằng bắp tay hiện ra. Năm sợi chỉ vàng, xanh, trắng, đỏ, đen được bện ch/ặt vào nhau theo lối thức bạt độ cổ truyền của các bậc cổ đức. Ở đầu cuộn chỉ buộc một cành dâu tươi non vừa ngắt từ bờ lũy, lá dâu còn đọng những giọt nhựa trắng đùng đục như sữa mẹ.

— Hai mươi năm trước... — Giọng lão Khảm khản đặc, trầm xuống nghẹn ngào — đôi tay già này đã dùng chỉ đen tẩm m/áu chó mực để thắt nút oan khiên, đóng đinh sắt giam h/ồn thiếu phụ dưới đáy xoáy. Hôm nay, cậy nhờ uy đức của Tam bảo, ơn xá tội của Thành hoàng, ta nối sợi chỉ năm màu này để bắc cầu đưa những tàn linh xiêu dạt tìm đường quy hướng. Lương à, con chèo thuyền mang một đầu dây ra giữa rốn Vực Q/uỷ, cắm ngọn cành dâu xuống lòng nước. Đầu dây này, ta xin giữ ch/ặt nơi cửa miếu.

Tiếng chuông chùa từ bên kia gò Đống Sậy bỗng buông từng tiếng dài. "Boong... boong...". Tiếng chuông trầm hùng, thanh thoát lướt qua mặt nước bao la, gõ nhịp vào vách đ/á ngầm, ngân vang khắp khúc sông tĩnh mịch.

Từ trên đường đê, cụ tiên chỉ họ Lê cùng mấy vị bô lão làng Đông Cổ trong tà áo the đen chắp tay bước xuống bến. Mọi người đều bước đi rất nhẹ, không ai cất một lời ồn ã. Họ kính cẩn nghiêng mình trước bia đ/á xanh bến Lương rồi đứng dàn hàng quanh thềm miếu, giữ vẻ trang nghiêm thành kính.

Thục đứng dậy, bưng chiếc khay đồng đặt cuộn chỉ ngũ sắc đến trước mặt Lương. Ánh mắt nàng trong veo phẳng lặng như gương hồ mùa thu, không gợn một nét sầu bi. Nàng khẽ gật đầu, ngón tay mảnh dẻo chạm nhẹ vào vết chai sần trên mu bàn tay chàng như một lời phó thác bình an.

Đỗ Lương nhận lấy cuộn dây ngũ sắc. Chàng bước xuống thuyền nan, tháo dây néo mũi thuyền khỏi cọc gỗ. Chiếc thuyền nan nhẹ trôi tách bến, không gây ra một tiếng động mạnh. Bằng cây sào tre mới chuốt nhẵn thín màu vàng tươi, Lương khẽ tì đầu sào xuống đáy bùn non, đẩy con thuyền lướt êm ru ra giữa dòng sông.

Dọc đường thuyền đi, sợi dây ngũ sắc từ từ trải dài theo lườn sóng, nối một đường thẳng tắp từ thềm đ/á miếu Thủy thần ra giữa lòng sông. Bên bờ, Thầy Mo Khảm quỳ sụp hai gối xuống doi cát mịn, hai bàn tay nâng ch/ặt đầu mối chỉ, áp cành dâu non vào ngựk mình. Miệng lão bắt đầu lẩm nhẩm những câu kinh nôm sám hối truyền đời:

— "Kẻ thác oan nơi bến bãi, kẻ vùi thân dưới đáy gầm... Lời thề xưa nay rũ sạch, oán nghiệp cũ đã tiêu tan... Nương theo dây năm sắc, tìm nẻo sáng quy hồi..."

Giọng khấn của lão già m/ù hòa cùng tiếng chuông chùa xa xa và tiếng xào xạc của rặng lau sậy bên bờ. Từng đĩa đèn dầu lạc Thục thắp dọc bến sông bắt đầu rực sáng rõ hơn khi bóng chiều buông xuống. Ngọn lửa vàng óng ánh soi tỏ từng sợi chỉ ngũ sắc đang bập bồng trên mặt nước trong vắt.

Đỗ Lương dừng chèo ngay tại điểm giao thoa giữa hai bờ xoáy cũ. Lòng Vực Q/uỷ từng khiến người ta kinh h/ồn bạt vía nay phẳng lặng như một tấm gương soi bóng mây trời chạng vạng. Chàng cẩn thận buông đầu chỉ ngũ sắc buộc cành dâu non chạm xuống làn nước biếc.

Ngay khoảnh khắc cành dâu vừa nhúng vào dòng nước, sợi chỉ năm màu bỗng run lên từng chặp nhịp nhàng, tựa hồ có vô vàn luồng sinh khí ấm áp đang khẽ luồn qua từng thớ sợi. Dưới đáy nước trong vắt, một đàn cá trắng nhỏ li ti từ đâu bơi ngược dòng kéo đến. Hàng trăm con cá lấp lánh vảy bạc vây quanh cành dâu non, quẫy nhẹ đuôi tạo thành những vòng sóng nhỏ lăn tăn lan tỏa dần về phía chân trời ráng đỏ.